Thay Đổi Bất Ngờ, Niềm Vui Trọn Vẹn

Mọi người đều có nhiều dự tính cho năm mới 2020. Có người dự tính sẽ ăn uống cẩn thận, giảm mở, giảm đường để sức khỏe tốt hơn năm nay. Có người dự tính sẽ ăn bớt lại, tập thể dục đều đặn để giảm cân; có người lại dự tính cố lên cân cho có da có thịt. Dự tính về công việc làm ăn buôn bán. Dự tính về quan hệ, tình cảm. Dự tính sẽ có giờ tĩnh nguyện, giờ cầu nguyện đều đặn để đời sống tâm linh được mạnh mẽ hơn. Dự tính sẽ tham gia công việc Chúa trong hội thánh.

Một điều chắc chắn là sẽ có nhiều thay đổi bất ngờ về những điều chúng ta dự định. Người tin Chúa không cầu nguyện cho mọi điều trong đời sống sẽ xảy ra như đã dự tính, nhưng xảy ra theo như ý Chúa. Và dù có thất vọng đến mấy khi không như ý nguyện, không như mình dự tính thì vẫn vững lòng tin vào chương trình và dự tính của ĐCT cho đời mình.

Nghiệm lại về cuộc đời của tất cả các nhân vật trong KT, từ Áp-ra-ham đến Gia-cốp, từ Giô-sép đến Mô-se, từ Đa-vít cho đến các tiên tri CU, từ Phi-e-rơ cho đến Phao-lô, đều có những thay đổi to lớn, bất ngờ, ngoài dự tính trong đời. Nhưng những người trung tín với ĐCT chấp nhận những thay đổi to lớn, bất ngờ này cho đời họ và giữ vững đức tin trong Chúa.

Trong bài giảng này tôi muốn chia sẻ về những thay đổi bất ngờ trong cuộc đời của sứ đồ PL, đặc biệt trong chuyến truyền giáo thứ 2 và thái độ, đức tin của PL trước những thay đổi này. Mục đích là để chúng ta có thể học theo gương của PL khi phải đối diện với những thay đổi bất ngờ trong đời mình trong năm mới 2020 này.

Hầu hết mọi người đều muốn mình sống và làm theo ý muốn ĐCT. Tín đồ lại càng như vậy. Nhưng vấn đề là làm sao để biết dự tính, việc làm của mình hiệp theo ý Chúa? Khi có sự khác biệt giữa các dự tính giữa người này với người nọ (như khi PL và Ba-na-ba bất đồng ý kiến về Giăng Mác) làm thế nào để có thể biết ai làm theo ý Chúa, ai làm trái với lời Chúa dạy? Bởi vì hầu hết mọi người đều tin rằng mình làm theo ý Chúa, làm đúng theo lời KT dạy.

Đây là một câu hỏi, một vấn đề tôi muốn chia sẻ cùng HT Chúa khi chúng ta tìm hiểu về lời Chúa dạy trong thư ĐCJC gởi cho các HT vùng Tiểu Á trong KH. Nhưng một lời dạy khôn ngoan và quan trọng mà tôi đã nhiều lần chia sẻ với HT: In essentials, unity; in non-essentials, liberty; in all, charity – Trong những vấn đề trọng yếu, hiệp một; trong những vấn đề không trọng yếu, tự do; trong mọi sự, có tình yêu thương.

Cuộc đời của của sứ đồ Phao-lô hoàn toàn thay đổi trong chuyến đi từ Giê-ru-sa-lem đến thành Đa-mách. Theo CV 9, Phao-lô dự định sẽ đi từ Giê-ru-sa-lem đến thành Đa-mách (Damacus, Syria) để tìm bắt những người tin Chúa. Trong thời gian ấy, Sau-lơ cứ đe dọa tàn sát các môn đệ của Chúa; ông đến với vị trưởng tế, 2 xin các ủy nhiệm thư gửi cho các hội đường Đa-mách để khi qua đó tìm được người nào theo Đạo Chúa cả nam lẫn nữ, thì trói lại giải về Giê-ru-sa-lem. 3 Nhưng đang đi đường đến gần Đa-mách, bỗng có ánh sáng từ trời chiếu lòa chung quanh Sau-lơ. 4 Ông té xuống đất, và nghe có tiếng gọi mình: "Sau-lơ! Sau-lơ! Sao ngươi bắt bớ Ta?" (Công Vụ 9:1-4)

Trước chuyến đi này, PL là người giữ áo khi người ta ném đá Ê-tiên cho đến chết. PL làm việc này vì tin rằng ông làm một việc đẹp lòng ĐCT! Bao nhiêu người dự định, hành động hoàn toàn trái lại với ý Chúa nhưng lại tin rằng mình làm đúng ý Chúa.

Nhưng trên chuyến đi đến thành Đa-mách, ĐCJC hiện ra cùng ông. Từ đó cuộc đời của PL hoàn toàn thay đổi, 180 độ, như trắng với đen, như ngày và đêm. Qv có thể đọc câu chuyện này trong CV 9:1-9. Từ một người tìm bắt giết người tin Chúa, ông trở nên một sứ đồ trọn đời trung tín hầu việc Chúa, bất chấp những khó khăn, thử thách, hiểm nguy. Từ một người tìm bắt giết người tin Chúa, ông rao giảng Tin Lành về sự cứu chuộc tội của ĐCJC, xây dựng hội thánh, huấn luyện môn đồ.

Trong số 26 sách TU, PL viết 13 thư/sách, tức phân nữa. Ông sáng lập biết bao nhiêu hội thánh tại xứ Tiểu Á, khởi đầu công việc truyền giáo tại Âu Châu, thậm chí làm chứng cho cả vua và đại đế. Lịch sử hội thánh và lịch sử của thế giới được thay đổi chỉ bởi một thay đổi bất ngờ trong cuộc đời của một người trên đường đi từ thành Jerusalem đến Damacus. Một học giả TU nổi tiếng tên FF Bruce viết: Không có một sự kiện nào, ngoại trừ sự kiện về ĐCJC, đã chứng minh một cách cả quyết về lịch sử đạo Chúa như sự cứu rỗi và kêu gọi của Phao-lô.

THAY ĐỔI BẤT NGỜ KHI BẮT ĐẦU CHUYẾN TRUYỀN GIÁO THỨ HAI

Đầu tiên vài điều về các cuộc truyền giáo của PL. Mục vụ của PL được ghi lại cách chi tiết bởi bác sĩ Lu-ca trong Công Vụ các sứ đồ. Sau sự thay đổi vô cùng bất ngờ khi trên đường đến thành Đa-mách, PL tin nhận Chúa và bắt đầu chia sẽ Tin Lành. Theo học giả John McRay khoảng 14 năm sau kinh nghiệm đổi đời đó, PL bắt đầu cuộc truyền giáo thứ nhất từ một thành phố tên Antioch xứ Syria. Trong chuyến truyền giáo đó, ông đi cùng với một người bạn hết sức yêu mến Chúa tên Ba-na-ba. Ba-na-ba cũng là người đầu tiên tin tưởng và giới thiệu PL cùng các sứ đồ khi ông mới tin Chúa.

Một năm sau khi trở về từ chuyến truyền giáo thứ nhất, PL đề nghị cùng Barnabas: Chúng ta hãy trở lại thăm hết thảy anh em trong các thành mà chúng ta trước đã giảng đạo Chúa, xem thử ra thể nào. (CV 15:36) Nhưng rồi sau đó hai người lại có một cuộc tranh cãi dữ dội đến nỗi mỗi người đi một đường. Lý do là vì B. muốn đem theo Giăng Mác nhưng PL không đồng ý vì Mác đã bỏ họ trong chuyến truyền giáo thứ nhất. Nhân đó có sự cãi lẫy nhau dữ dội, đến nỗi hai người phân rẽ nhau (CV 15:37)

Rồi PL đem theo Si-la đi bằng đường bộ hướng về phía bắc trở về quê hương của ông là thành Tarsus. Còn Ba-na-ba đem theo Giăng Mác đi đường biển sang phía tây về quê hương của ông là đảo Chíp-rơ (Cyprus). Khác với chuyến truyền giáo thứ nhất PL vắng mất người bạn thân thiết, người cố vấn tín cẩn, người đồng hành luôn động viên, khích lệ (tên Barnabas có nghĩa là con trai của sự yên ủi, khích lệ). Tim của PL chắc chắn có một khoảng trống to lớn, lòng nặng trĩu với nỗi buồn khi ông rời thành Antioch xứ Syria cùng Si-la.

Tôi chắc rằng PL khi dự định cuộc truyền giáo thứ hai, ông chắn chắn sẽ đi cùng Ba-na-ba. Lời của PL cùng B. rõ ràng: Chúng ta hãy trở lại thăm hết thảy anh em trong các thành mà chúng ta trước đã giảng đạo Chúa, xem thử ra thể nào. Nhưng ĐCT trong sự hiểu biết vô cùng tận và dự tính của Ngài đã thay đổi chương trình, kế hoạch của PL và Barnabas. Tại sao ĐCT lại để cho họ tranh cải đến nỗi phải chia cách nhau? KT không hề giải thích.

Qv có bao giờ kinh nghiệm những thay đổi trong các chương trình, dự tính hay không? Tôi chắc chắn mọi người đều có cả! Qv dự định làm một việc nhưng kết thúc lại làm việc khác. Tôi học văn chương VN khi còn trung và đại học rồi đi dạy học. Nhưng khi sang đây phải đổi lại học về điện toán, rồi thần học. Một buổi chiều bình thường như mọi ngày tôi gặp một người đàn ông trong tuổi 60 tại trạm xăng nơi làm việc. Cuộc gặp gỡ đó đã thay đổi cuộc đời tôi hoàn toàn, từ một người sa đọa, vô thần, tôi trở nên người tin Chúa. Và không bao giờ tôi có ý nghĩ là mình sẽ hầu việc Chúa như mục sư của hội thánh!

Ngàn năm trước đây tác giả sách Châm Ngôn viết những lời dạy khôn ngoan sau: Lòng người có nhiều kế hoạch, Nhưng ý định của CHÚA mới được thành tựu. (CN 19:21 – BDM). Người Việt ta cũng nói: Mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên. Cuối cùng thì ý chỉ, dự tính của ĐCT sẽ được thành đạt, cả sáng chứ không phải dự tính ca chúng ta. Chính ĐCJC cũng đã cầu nguyện xin Cha cất chén đắng khỏi Ngài, nhưng không phải theo ý Con nhưng theo ý Cha được nên.

Những thay đổi bất ngờ ngoài dự tính giúp chúng ta ý thức rất rõ rằng có biết bao nhiêu hoàn cảnh, bao nhiêu vấn đề nằm ngoài sự kiểm soát, khả năng. Mong muốn, dự tính nhưng không chắc sẽ được như ý mình muốn. Đối với người tin Chúa điều này không có gì ngạc nhiên cho lắm vì chỉ có dự tính, ý chỉ của ĐCT mới được thành tựu trong đời sống. PL viết những lời hết sức ý nghĩa sau: Vả, chúng ta biết rằng mọi sự hiệp lại làm ích cho kẻ yêu mến Đức Chúa Trời, tức là cho kẻ được gọi theo ý muốn Ngài đã định. (Rô-ma 8:28) Chú ý lời ông viết theo ý muốn Ngài đã định, chứ không phải theo ý muốn qv đã định!

Khi chúng ta khởi sự làm điều gì đó, chúng ta phải chuẩn bị, có chương trình, kế hoạch, dự định. Dự tính (planning) đòi hỏi qv phải hiểu rõ vấn đề. Qv hỏi: Tôi phải làm gì? Cần làm gì để có thể đạt được điều tôi mong muốn? Sau đó tìm người cố vấn, người kinh nghiệm từng trãi; người đã từng đi con đường qv đang đi để học kinh nghiệm, để được dạy khuyên. Sau khi tìm hiểu vấn đề, được sự cố vấn, chúng ta sẽ cân nhắc lợi hại cách cẩn thận giữa những lựa chọn khác nhau để tìm giải pháp tốt nhất, có lợi hơn hết và giảm điều thiệt hại. Chúng ta cũng cần sự hổ trợ, giúp đở của những người chung quanh. Có những dự tính ngắn hạn, cũng có những dự tính dài hạn, tốn nhiều năm trời mới thành tựu.

Hễ chương trình, dự tính càng quan trọng, tốn kém bao nhiêu thì sự thất vọng, thậm chí tuyệt vọng, càng lớn bấy nhiêu khi có sự thay đổi, hay không thành. Tôi chắc rằng mỗi qv đây đều có một lần, hay vài lần trong đời sống kinh nghiệm sự thất vọng khi dự định thay đổi, hay không thành. Dù biết sự thay đổi có thể xảy ra nhưng không có nghĩa là chúng ta cứ phó mặc cho “định mệnh”, không dự tính, không chuẩn bị. Nhà bác học Pasteur nói: Cơ hội thường đến với người chuẩn bị.

Một trong những thất vọng lớn nhất trong đời tôi là khi mẹ tôi bị tai biến ngay trong ngày bà được gọi phỏng vấn lần cuối để được sang đây. 10 năm dài chờ đợi, hy vọng tan biến một trong một ngày, một giờ. Tất cả những dự tính của gia đình trong phút chốc tan theo mây khói, chỉ vì một cơn tai biến máu não bất ngờ xảy ra ngay trong ngày hôm đó. Tôi thú nhận tôi có sự cay đắng và hờn trách trong lòng một thời gian sau đó. Tại sao ĐCT lại để cho điều xảy ra cho mẹ tôi, cho gia đình tôi? Tại sao điều này lại xảy ra không sau 1, 2 năm mà lại sau 10 năm dài chờ đợi? Tại sao lại không xảy ra sau khi mẹ tôi sang HK mà lại ngay trong ngày phỏng vấn?

Tôi muốn hỏi qv hiện diện tại đây rằng có bao giờ qv có sự cay đắng, hờn giận với Chúa khi Ngài thay đổi dự định, chương trình của qv? Một cơ hội làm ăn, thương mãi, một tiến chức trong công việc, một dự định hôn nhân, một ngôi nhà mới, hy vọng con cái được thành đổ nên người… Bao nhiêu dự tính, hy vọng bị ngăn trở, chận đứng, thay đổi, thất bại. Tôi cảm thông cho sự thất vọng của qv. Nhưng qv cần giữ vững niềm tin vào sự thành tín và ý chỉ tốt lành của ĐCT cho đời sống chúng ta. Qv cần tin tưởng chương trình, kế hoạch của ĐCT cho cuộc đời qv, như Sô-lô-môn đã viết: Hãy hết lòng tin cậy Đức Giê-hô-va, Chớ nương cậy nơi sự thông sáng của con; 6 Phàm trong các việc làm của con, khá nhận biết Ngài, Thì Ngài sẽ chỉ dẫn các nẻo của con. (CN 3:5-6) Có người nói thế này: Khi chúng ta không thấy tay Chúa, chúng ta vẫn có thể tin vào tấm lòng của Ngài.

KHÔNG ĐƯỢC VÀO VÙNG TIỂU Á!

Trở lại câu chuyện PL trong cuộc truyền giáo thứ hai. Vậy PL rời thành Antioch xứ Syria trong cuộc truyền giáo này vắng bóng người bạn thân thiết Ba-na-ba, nhưng cùng đi với Si-la. Họ đi từ Antioch đến Tarsus, quê hương PL. Rồi hai người trở lại thăm viếng các hội thánh đã xây dựng trong cuộc truyền giáo thứ nhất. Sau đó họ hướng bắc qua dãi núi Taurus rồi sang phía Tây độ 150 miles đến thành Đẹt-bơ (Derby) và Lít-trơ (Lystra). Đây là hai thành phố mà PL và B. đã đến trong chuyến truyền giáo thứ nhất. Nhưng lần này, một ngạc nhiên chờ đón PL. Phao-lô tới thành Đẹt-bơ và thành Lít-trơ. Nơi đó, có một môn đồ tên là Ti-mô-thê, con của một người đàn bà Giu-đa đã tin, còn cha thì người Gờ-réc. Anh em ở thành Lít-trơ và thành Y-cô-ni đều làm chứng tốt về người. (Công Vụ 16:1-2)

Tại đó ông gặp được một người trẻ tuổi tên Ti-mô-thê, người mà đến cuối đời PL gọi là người con thật trong đức tin (1 Tim 1:2) và người con yêu dấu của ta (2 Tim 1:2). Trong thư Phi-líp viết trong tù tại thành La-mã, PL viết về Ti-mô-thê như sau: Thật vậy, tôi không có ai [Ti-mô-thê] như người đồng tình với tôi để thật lòng lo về việc anh em [lo lắng cho anh em]: ai nấy đều tìm lợi riêng của mình, chớ không tìm của Đức Chúa Jêsus Christ. Nhưng anh em đã biết sự trung tín từng trải của người; và biết người là trung thành với tôi về việc Tin Lành, như con ở với cha vậy. (Phi-líp 2:20-22).

Đây là phẩm hạnh quan trọng và cần thiết nhất của người hầu việc Chúa: có lòng chân thành tìm lợi cho công việc Chúa và cho lợi ích của người chung quanh. Một phẩm hạnh rất hiếm có vì như lời của PL, hầu hết mọi người tìm lợi riêng cho mình trên công việc Chúa.

Cuối đời, khi bị bắt giam trong ngục chờ ngày bị xử, PL viết lá thư cuối đời cho Timothy như lời của một người cha cùng con mình: Ta cảm tạ Đức Chúa Trời mà ta hầu việc bằng lương tâm thanh sạch như tổ tiên ta đã làm, cả ngày lẫn đêm ta ghi nhớ con không thôi trong khi cầu nguyện. 4 Vì ta nhớ đến nước mắt con, muốn đến thăm con quá chừng, để được đầy lòng vui vẻ. (2 Tim 1:3-4). Từ khi PL gặp Timothy đến khi bị chém đầu, khoảng 18 năm dài trôi qua nhưng cả hai vẫn luôn giữ tình thầy trò, cha con trong Chúa. Tình bạn 18 năm dài thử nghĩ mấy ai có thể tìm được!

Tôi tin rằng ĐCT đã đem Timothy đến cùng PL để an ủi, động viên ông trong chuyến truyền giáo này. Tôi cũng tin rằng chính bởi Ba-na-ba cho cháu mình là Giăng Mác một cơ hội nữa nên sau này Mác trở nên một người hết sức trung tín. Là người viết 1 trong 4 sách Phúc Âm. Và theo lịch sử hội thánh là người con trong Chúa của sứ đồ Phi-e-rơ. Nếu không có Ba-na-ba thì làm sao chúng ta có Phúc Âm Mác? Làm sao Phi-e-rơ có người con trong Chúa trung tín, gần gủi như Mác?

Món quà về tình bạn, tình cha con trong Chúa, về sự hiệp tác đồng công cộng sức trong mục vụ mà Chúa ban cho PL qua Timothy là một trong những quan hệ nổi bật hơn hết trong cuộc đời hầu việc Chúa của PL. Đây là món quà thật kỳ diệu, quí báu mà ĐCT đã đem đến một cách bất ngờ khi Ngài thay đổi chương trình, dự tính của PL. Dĩ nhiên đây cũng không phải là món quà cuối cùng!

Qv cùng tôi đọc CV 16:6: Đoạn, [họ, PL, Si-la, Timothy] trải qua xứ Phi-ri-gi và đất Ga-la-ti, vì Đức Thánh Linh đã cấm truyền đạo trong cõi A-si.[show map] Thường khi chúng ta đến với Chúa với dự tính, chúng ta chỉ muốn Chúa chấp thuận và ban phước, luôn nghĩ rằng chương trình này là tốt nhất, không cần thay đổi. Chúng ta quên rằng: Đức Giê-hô-va phán: Ý tưởng ta chẳng phải ý tưởng các ngươi, đường lối các ngươi chẳng phải đường lối ta. 9 Vì các từng trời cao hơn đất bao nhiêu, thì đường lối ta cao hơn đường lối các ngươi, ý tưởng ta cao hơn ý tưởng các ngươi cũng bấy nhiêu (Ê-sai 55:8-9).

ĐCT có thể trả lời theo 3 cách: Go (Tiếp tục), Slow (Chậm lại), No (Không được). Tiếp tục vì Chúa thuận ý và ban phước. Chậm lại vì Chúa có lý do, mục đích. Không được vì Chúa biết chúng ta cần thay đổi chương trình, dự tính và thay vào bằng chương trình của chính Ngài.

Theo CV 16:6, ĐCT rõ ràng nói không với PL và những người đi cùng ông khi họ muốn rao giảng Tin Lành trong vùng A-si (Tiểu Á). KT không giải thích, cũng không cho chúng ta biết lý do. Rồi một lần nữa ĐCT lại thay đổi dự tính của PL: Tới gần xứ My-si rồi, hai người [họ, ít nhất 3 người] sắm sửa vào xứ Bi-thi-ni; nhưng Thánh Linh của Đức Chúa Jêsus không cho phép (CV 16:7) [show map] Họ dự tính lên phía bắc xứ Bi-thi-ni nhưng Chúa lại muốn họ sang phía Tây đến thành Trô-ách.

Từ lúc khởi đầu cuộc truyền giáo thứ hai, ĐCT đã thay đổi dự tính của PL đi cùng Ba-na-ba nhưng rồi ban cho ông một niềm vui bất ngờ tại Lít-trơ khi gặp Ti-mô-thê. Bây giờ, hai lần Chúa ngăn cản dự định của PL giảng TL trong vùng Tiểu Á. PL có thể hỏi Tại sao Chúa lại làm việc này? Hay tự hỏi phải chăng cuộc truyền giáo này không nằm trong ý định của Chúa cho đời ông. Thay vào đó KT viết: họ bèn kíp qua khỏi xứ My-si, và xuống thành Trô-ách. [Vậy họ vượt qua My-si, xuống thành Trô-ách. BDM] (16:8)

Con đường ngắn và dễ hơn để về lại Jerusalem hay Antioch xứ Syria là đi từ thành I-cô-nium đến một cảng phía nam như Ê-phê-sô hay Mi-lê-tút thay vì đến cảng thành Trô-ách phía bắc. Những cảng phía nam thuận lợi vì qua biển Địa Trung Hải, là một biển lớn. Nếu đi từ Trô-ách, tàu phải xuống phía nam của biển Aegean rồi mới vào Địa Trung Hải. Vậy rõ rằng đây là ý Chúa, vì nếu chọn con đường nhanh hơn, dễ hơn, chắc PL đã chọn hoặc cảng Ê-phê-sô hay Mi-lê-tút.

Đây cũng là một bài học quan trọng cho chúng ta: Con đường Chúa chọn không phải lúc nào cũng là con đường bằng phẳng, dễ dàng, thuận lợi. Trái lại lắm lúc là con đường dài hơn, khó hơn, nhọc hơn. Nói văn hoa như nhạc sĩ Trần Thượng Trí là con đường của mắt trừng răng nhọn, biết bao tủi hờn. Hay như lời dạy của ĐCJC trong bài giảng trên núi là con đường hẹp, ít người đi nhưng dẫn đến sự sống.

ĐCT có quyền thay đổi chương trình, dự định của chúng ta. Có khi Ngài như làm cho khó khăn hơn. Có khi Chúa thay đổi hoàn toàn như Chúa đã thay đổi dự tính của PL và làm cho khó hơn. Tuy nhiên ĐCT có lý do, mục đích, dự định lớn lao hơn, vượt trên mọi suy nghĩ, dự đoán của PL và các bạn truyền giáo của ông. Và lý do của sự thay đổi này không được tiết lộ cho đến khi PL vâng lời Chúa: Ban đêm, Phao-lô thấy khải tượng một người Ma-xê-đoan đứng trước mặt nài nỉ: "Xin ông vào xứ Ma-xê-đoan cứu giúp chúng tôi! Sau khi Phao-lô thấy khải tượng này, chúng tôi lập tức tìm cách đi vào xứ Ma-xê-đoan vì kết luận rằng Đức Chúa Trời đã kêu gọi chúng tôi truyền bá Phúc Âm tại đó” (16:9)

ĐCT muốn họ giảng Tin Lành tại các thành thuộc xứ Âu Châu. Chú ý thái độ của PL và những người cùng đi với ông: chúng tôi lập tức tìm cách đi vào xứ Ma-xê-đoan. Không do dự, không trì nãi, chậm trễ nhưng lập tức tìm mọi cách để vào xứ Ma-xê-đoan. Chú ý từ chúng tôi. Đây là lần đầu tiên trong cuộc truyền thứ hai này, sách CV dùng từ chúng tôi. Chúng tôi là ai ngoài 3 người: PL, Si-la và Ti-mô-thê? Tại thành Trô-ách, ĐCT đem bác sĩ Lu-ca đến với PL. ĐCT ban thêm cho PL Lu-ca, một người hầu việc Chúa trung tín, một bác sĩ giúp chửa bệnh, một sử gia đầu tiên ghi lại công việc và sự phát triển của hội thánh đầu tiên. Từ hai người là PL và Si-la lúc khởi đầu, ĐCT ban thêm Ti-mô-thê tại thành Lít-trơ và bác sĩ Lu-ca tại thành Trô-ách. Đến cuối đời của PL, hai người này vẫn trung tín hầu việc Chúa cùng ông.

Nhìn trên bản đồ Ma-xê-đoan là một xứ thuộc Âu Châu. Hôm nay xứ Ma-xê-đoan của ngày xưa gồm một phần xứ Hy lạp (Greece), một phần xứ Ma-xê-đoan. Thành Phi-líp vẫn còn là một di tích lịch sử quan trọng của xứ Hy lạp. Vậy khi đến thành Phi-líp, PL cùng những người hầu việc Chúa với ông bắt đầu một sự kiện lịch sử mới: TL về ĐCJC được rao giảng tại Âu Châu. Bây giờ chúng ta mới bắt đầu hiểu được ý chỉ của ĐCT cho cuộc truyền giáo thứ hai này, rằng PL sẽ giảng TL tại vùng đất mới Âu Châu, đầu tiên cho người xứ Ma-xê-đoan ảnh hưởng bởi Hy Lạp, và sau đó đến thành La-mã, thủ đô của thế giới bấy giờ.

CV 1:8 viết: Nhưng khi Đức Thánh Linh giáng trên các ngươi, thì các ngươi sẽ nhận lấy quyền phép, và làm chứng về ta tại thành Giê-ru-sa-lem, cả xứ Giu-đê, xứ Sa-ma-ri, cho đến cùng trái đất. Cho đến nay Tin Lành giới hạn trong vùng Tiểu Á. Chuyến đi từ cảng Trô-ách đến xứ Ma-xê-đoan đánh dấu sự khởi đầu của lời tiên tri: cho đến cùng trái đất.

Hội thánh đầu tiên PL lập trong xứ Ma-xê-đoan là hội thánh tại thành Phi-líp: Vậy, chúng ta từ thành Trô-ách đi thuyền thẳng đến đảo Sa-mô-tra-xơ; bữa sau, đến thành Nê-a-bô-li; 12 từ nơi đó, chúng ta tới thành Phi-líp, là thành thứ nhất của tỉnh Ma-xê-đoan, và là thuộc địa nước Rô-ma. (16:11-12). Qv có chú ý lời KT viết là thành thứ nhất ca tỉnh Ma-xê-đoan, và là thuộc địa nước Rô-ma. TL đã thật sự bắt đầu được rao giảng cho đến cùng trái đất qua cuộc truyền giáo thứ hai này.

Dự định đầu tiên của PL là gì khi ông ngõ lời cùng Barnabas? Chúng ta hãy trở lại thăm hết thảy anh em trong các thành mà chúng ta trước đã giảng đạo Chúa, xem thử ra thể nào. (15:37) Tức các thành trong xứ Tiểu Á. Nhưng ĐCT thay đổi hoàn toàn dự định đó. Ngài dùng PL, Timothy, Si-la, Lu-ca để đem TL đến Âu Châu lần đầu tiên trong lịch sử hội thánh.

Các hội thánh thành lập trong chuyến truyền giáo thứ hai có một vị trí quan trọng trong lịch sử phát triển đạo Chúa và trong lòng của PL. Trong số13 thư/sách PL viết, 9 viết gởi cho các hội thánh ông sáng lập trong chuyến truyền giáo thứ hai và thứ ba (chuyến truyền giáo cuối cùng); 4 viết cho những người con trong Chúa như Ti-mô-thê, Tít, và chủ của người nô lệ tên Philemon. Nhưng trong số 9 lá thư viết cho các hội thánh, 6 thư viết cho 4 hội thánh PL sáng lập trong chuyến truyền giáo thứ hai này. Ba trong số 4 hội thánh đó đều trong vùng xứ Ma-xê-đoan (Phi-líp, Tê-sa-lô-ni-ca, Cô-rinh-tô, ngoại trừ Ê-phê-sô trong vùng Tiểu Á).

Tôi không nghĩ họ biết trước về tầm quan trọng của chuyến truyền giáo này trong lịch sử hội thánh, cả lịch sử Âu Châu và cho toàn thế giới. Họ chỉ đơn giản vâng phục Chúa. Họ đơn giản chấp nhận sự thay đổi của ĐCT cho chương trình, dự tính của đời họ. Họ tin tưởng tuyệt đối vào chương trình của Chúa cho đời họ. Họ phó thác đời sống cho Chúa, cho sự dẫn dắt trong mỗi chặng đường đời, trong công việc Chúa thay vì dựa vào sức lực, khả năng, vào sự hiểu biết của chính mình.

Qv có tin tưởng tuyệt đối rằng ĐCT sẽ hướng dẫn đời sống mình hay không? Qv có tiếp tục vững tin vào Chúa khi Ngài thay đổi dự tính, chương trình qv, ngay khi qv hoàn toàn không hiểu lý do, mục đích hay không? KT khẳng định về dự định của ĐCT cho đời sống người tin Ngài: Đức Giê-hô-va phán: Vì ta biết ý tưởng ta nghĩ đối cùng các ngươi, là ý tưởng bình an, không phải tai họa, để cho các ngươi được sự trông cậy trong lúc cuối cùng của mình. (Giê-rê-mi 29:11)

NHỮNG NIỀM VUI TRỌN VẸN

Hội thánh đầu tiên sứ đồ PL lập tại xứ Ma-xê-đoan là hội thánh tại thành Phi-líp, là thành thứ nhất của tỉnh Ma-xê-đoan, và là thuộc địa nước Rô-ma. (16:12). Cũng là hội thánh đầu tiên tại Âu Châu. Đến cuối đời, khi viết thư cho hội thánh Phi-líp từ ngục tù thủ đô La-mã, PL có lời sau: Tôi cảm tạ Đức Chúa Trời của tôi mỗi khi nhớ đến anh chị em. 4 Luôn luôn mỗi khi cầu nguyện, tôi vui mừng cầu nguyện cho tất cả anh chị em. 5 Vì anh chị em đã cộng tác trong việc truyền bá Phúc Âm từ buổi ban đầu cho đến nay. 6 Tôi tin chắc điều này, Đấng đã bắt đầu làm một việc tốt lành trong anh chị em cũng sẽ hoàn thành việc đó cho đến ngày của Chúa Cứu Thế Giê-su. 7 Cảm nghĩ của tôi về tất cả anh chị em như vậy là phải, vì tôi mang anh chị em trong lòng. Dù khi tôi bị tù tội cũng như lúc bênh vực hoặc củng cố Phúc Âm, tất cả anh chị em đã cùng chia sẻ ân sủng với tôi (Phi-líp 1:3-7 - BDM)

PL thành lập hội thánh Phi-líp khoảng năm 49-50 AD. Thư Phi-líp viết khoảng năm 60-62, tức 12-13 năm sau đó. Trong suốt 12 năm dài hội thánh Phi-líp luôn trung tín, tiếp tục cộng tác cùng PL trong việc rao giảng Tin Lành và giúp đở ông hết lòng, hết sức. Phải chăng đây là một yên ủi lớn lao trong những ngày tháng cuối đời của người hầu việc Chúa?

Thư Phi-líp là một lá thư ngắn gồm 4 đoạn. Vậy đó mà trong thư gần 100 lần PL dùng danh từ tôi. Không phải để nói lên cái tôi, nói lên công sức của ông, nhưng để bày tỏ sự yên ủi, tình yêu thương, sự hãnh diện, lòng vui mừng trọn vẹn khi nghĩ về hội thánh này, về những anh chị em trong hội thánh này.

Ít nhất 3 lần cũng chính hội thánh Phi-líp này đã gởi quà, tiền để giúp PL, hai lần khi PL ở tại thành Tê-sa-lô-ni-ca và một lần tại thành Cô-rinh-tô. Sự giúp đở này với ông nhiều hơn các hội thánh khác. Thưa anh chị em thành Phi-líp, chính anh chị em biết rằng trong thời gian bắt đầu truyền giảng Phúc Âm, khi tôi rời khỏi xứ Ma-xê-đoan, không hội thánh nào tham gia trong việc chi phí và hỗ trợ cho tôi, ngoại trừ anh chị em. (4:15) Không chỉ quà và tiền, mà hội thánh còn gởi cho PL Ê-ba-phô, một người hầu việc Chúa trung tín: ông là một người anh em, một người đồng lao, một chiến hữu của tôi, ông cũng là sứ giả của anh chị em gởi đến để giúp đỡ các nhu yếu cho tôi (2:25).

Đây là một trong vài hội thánh thân thương nhất đối với PL, nếu không nói là hội thánh thân thương nhất. Thư viết cho hội thánh này dù từ trong ngục tối mang chủ đề là niềm vui (joy). PL lập đi lập lại cùng tín đồ hội thánh: Hãy vui mừng trong Chúa luôn luôn; tôi xin nhắc lại: Hãy vui mừng lên (4:4).

ĐCT mang đến niềm vui trọn vẹn cho PL chỉ sau khi Ngài thay đổi những dự tính của ông cách hết sức bất ngờ. Chúa để cho PL và Ba-na-ba mỗi người đi một đường. Rồi Chúa đem đến Ti-mô-thê, người con trong Chúa yêu dấu cho đến cuối đời. Và đem đến bác sĩ Lu-ca để ghi lại những công vụ đầu tiên của hội thánh. Hai lần Chúa ngăn chận ý của PL giảng TL trong xứ Tiểu Á. Mục đích để dùng ông đem TL đầu tiên đến xứ Ma-xê-đoan thuộc Âu Châu. Tại trong xứ đó, Chúa dùng PL để sáng lập hội thánh đầu tiên tại Âu Châu tại thành Phi-líp, một hội thánh mạnh mẽ, trung tín, dâng hiến. Và cũng là một hội thánh đem đến biết bao vui mừng cho PL dù khi ông bị giam trong tù ngục.

Thiết nghĩ tôi nên thay đổi đề tựa bài giảng này sang Những thay đổi bất ngờ, nhiều niềm vui trọn vẹn. ĐCT trong sự hiểu biết, khôn ngoan vô hạn, trong tình yêu thương bao la, thay đổi dự định trong đời chúng ta. Không phải để tổn thương, làm hại, không phải vì ghét bỏ, hay có ý trừng phạt. Không phải vì bỏ rơi hay xa cách nhưng để làm cho chúng ta mạnh mẽ hơn, giúp chúng ta ngày càng trưởng thành, tin tưởng tuyệt đối vào Ngài. Và để ban cho chúng ta bao nhiêu niềm vui trọn vẹn mà chúng ta sẽ mất nếu khăng khăng theo ý định của chính mình.