Ngụ Ngôn Về Con Tim

Nếu tôi hỏi qv mục đích của HT là gì, qv sẽ trả lời thế nào? Theo tôi, KTTU dạy HT Chúa cần 4 mục đích: 1) Truyền giảng TL; 2) Thờ phượng ĐCT; 3) Trang bị tín đồ (môn đồ hóa); 4) Thông công (động viên, khích lệ, nâng đở nhau để thực hiện Đại Mạng Lệnh).

Để đạt được 4 mục đích trên mỗi tín đồ đều cần có tấm lòng được đổi mới bởi ĐTL. Trong KT từ tấm lòng cũng thường được gọi là con tim. Đây là lý do tôi muốn cùng qv suy nghĩ về con tim của chính mình. Đây là mục đích của bài giảng hôm nay về thái độ và đáp ứng của con tim khi nghe lời Chúa. Chúng ta sẽ đọc câu chuyện ngụ ngôn ĐCJC kể cho một dân rất đông đi theo Ngài. Ngụ ngôn này thường được gọi là ngụ ngôn người gieo giống (parable of the sower), một ngụ ngôn rất quen thuộc. Tại sao tôi gọi là ngụ ngôn về con tim. Qv sẽ rõ lý do qua bài giảng. Ngụ ngôn về con tim được viết trong 3 sách Phúc Âm: Ma-thi-ơ, Mác, và Lu-ca nhưng chúng ta sẽ đọc từ Ma-thi-ơ 13:1-9, 18-23.

Ba điều trong bài giảng: 1) 4 con tim; 2) 2 câu hỏi; 1) 1 quyết định.

BỐN CON TIM

Khi nói về con tim, tôi không chỉ có ý nói về tình cảm như hầu hết thường nghĩ. Chúng ta cũng có thể dùng từ tấm lòng. Từ con tim (heart) trong KT nói về trung tâm của mọi suy nghĩ, dự tính, ước muốn, tình cảm, quyết định. Con tim theo KT gồm cả 3 điều: 1) lý trí (mind), 2) tình cảm (emotion); 3) ý chí (will). Chúng ta sẽ thấy cả ba phần này trong ngụ ngôn về con tim.

Trước hết đối tượng của câu chuyện ngụ ngôn ĐCJC kể không chỉ cho 12 sứ đồ hay các môn đồ đang theo Ngài, nhưng cho một đoàn dân rất đông: Đoàn dân nhóm họp xung quanh Ngài đông lắm, đến nỗi Ngài phải xuống thuyền mà ngồi, còn cả đoàn dân đứng trên bờ (1:2). Trong đoàn dân đông này chắc chắn có những người chưa bao giờ nghe TL, có người đã nghe nhưng còn hoài nghi, chưa tin, cũng có người đã nghe, đã tin và muốn tiếp tục nghe lời Chúa dạy. Ngụ ngôn Chúa kể cho cả ba loại người đang nghe này. Dĩ nhiên luôn cả cho các sứ đồ và môn đồ.

Tôi xin được hỏi qv: ai là người chưa bao giờ nghe TL? Ai đã nghe nhưng còn hoài nghi, chưa tin? Ai là người đã tin và là môn đồ của ĐCJC? Chú ý câu 10: Các môn đệ đến hỏi Ngài: "Sao Thầy dùng ngụ ngôn để dạy dân chúng?" Chính câu hỏi này mà ĐCJC mới giải thích ý nghĩa của ngụ ngôn này từ câu 18-23. Như vậy lời giải thích về ngụ ngôn này dành cho qv đây.

Chúa dạy về bốn loại đất tượng trưng cho bốn con tim. Hột giống tượng trưng cho đạo nước thiên đàng hay đạo nước ĐCT (13:19 - BDM) Chữ đạo không phải là tôn giáo như đạo hồi, đạo Khổng, đạo Cao Đài. Nhưng đạo đây là sứ điệp hay lời dạy (message). Từ nguyên thủy Hy Lạp là logos, hay lời dạy của ĐCT, tức cùng một từ dùng trong Giăng 1:1. Sứ điệp về nước ĐCT bao gồm cả TL, cả những lời ĐCJC dạy như trong bài giảng trên núi, cả những điều dạy trong KT.

Loại Đất Thứ Nhất – Con tim chưa bao giờ được tái sanh

Loại đất thứ nhất là đất đá sỏi tượng trưng cho con tim (tấm lòng) thứ nhất mà TL không vào được vì nghe nhưng không hiểu. một số hạt rơi trên đường đi, chim đến ăn hết -> Tất cả những ai nghe đạo Nước Đức Chúa Trời mà không hiểu thì quỷ dữ đến cướp mất hạt giống đã gieo trong lòng họ, đây là hạt giống rơi xuống đường. Chúng ta chú ý đến các động từ trong câu 19: nghe, hiểu, cướp mất, gieo. Mấy câu hỏi: Hột giống TL, sứ điệp TL chủ ý gieo vào đâu? Vào tấm lòng, con tim. Ai cướp mất hột giống? Ma quỉ. Khi ma quỉ cướp hột giống thì hậu quả thế nào cho người nghe TL? Không hiểu, nghe nhưng không hiểu. Đây là một ý hết sức quan trọng. Nghe gì? Hiểu gì?

Trước hết một người tin Chúa trước hết phải được nghe lời Chúa: anh em đã được lại sanh, chẳng phải bởi giống hay hư nát, nhưng bởi giống chẳng hư nát, là bởi lời hằng sống và bền vững của Đức Chúa Trời. (1 Phi-e-rơ 1:29) Hột giống là gì? là sứ điệp về nước Trời, là TL, là lời Chúa. Không nghe lời Chúa thì không thể tin.

Một số lời dạy hết sức căn bản mà một người phải nghe, hiểu và tin để được cứu. Họ phải biết, họ phải tin có một ĐCT công chính, toàn thiện, toàn quyền đã sáng tạo ra loài người. Họ phải biết, phải hiểu, phải tin Ngôi Hai ĐCT là ĐCJC đã xuống thế gian để chết chuộc tội cho loài người, cho chính họ. Hễ ai tin Ngài thì tội sẽ được tha. Họ phải biết, phải hiểu, phải tin Ngôi Ba ĐCT là ĐTL đến ngự trong đời sống của người đã thật sự tin nhận sự cứu rỗi của ĐCJC để đổi mới hoàn toàn đời sống bạn bắt đầu từ con tim. Họ phải biết, phải tin rằng họ chỉ có thể nhận sự cứu tội, sự đổi mới đời sống bởi đức tin, không bởi việc làm, vì đây là món quà hay ân điển của ĐCT ban cho.

Những điều này là những điều hết sức, hết sức, hết sức căn bản nhưng một người không thể thiếu được để hột giống TL đậu vào trong tim. Chúng ta không thể bớt xén lại về TL hơn những điều trên. Ma quỉ sẽ tìm mọi cách để thay đổi sứ điệp về nước Trời, khiến cho người nghe hoang mang, không hiểu. Tất cả những ai nghe đạo Nước Đức Chúa Trời mà không hiểu thì quỷ dữ đến cướp mất hạt giống đã gieo trong lòng họ, đây là hạt giống rơi xuống đường. Hột giống gieo ở đâu? Trong lòng, trong con tim. Vậy vấn đề chính yếu là sứ điệp về nước Trời, TL, lời Chúa có thật sự vào con tim hay không? Nếu hột giống TL chỉ rơi rớt trên đường, nếu chỉ nằm đó và chim đến ăn thì con tim chưa bao giờ được tái sinh.

Loại đất thứ hai – Con tim với đức tin nông cạn

Một số khác rơi nhằm chỗ có đá, không có nhiều đất nên mọc lên ngay vì đất không sâu. 6 Nhưng khi mặt trời mọc lên, bị sém nắng và vì không có rễ nên chết khô. -> Hạt giống rơi nhằm chỗ đất có đá chỉ về người nghe đạo liền vui mừng tiếp nhận, 21 nhưng không đâm rễ trong lòng, chỉ tạm thời nên khi gặp khó khăn hay bị bắt bớ vì đạo thì bỏ đạo ngay.

Đây là loại đất cạn, đất mỏng, đất trên mặt tượng trưng cho con tim với đức tin hời hợt. Phản ứng đầu tiên của người này thế nào khi nghe TL? Người nghe đạo liền vui mừng tiếp nhận. Vui mừng tiếp nhận. Chỉ tiếp nhận nhưng không tin. Nhận thế nào? Vui mừng. Đầy cảm xúc. Nhưng rồi thế nào? Không đâm rễ trong lòng. Nói cách khác tưởng như lời Chúa đậu lại trong con tim nhưng không. Lời Chúa chỉ ở trên mặt, ở phía ngoài, không vào được bên trong. Khi gặp khó khăn hay bị bắt bớ vì đạo thì bỏ đạo ngay. Tại sao? Vì rễ rất nông cạn. Chỉ ở trên mặt của con tim.

Lời giải thích của ĐCJC cũng cho thấy rõ người tin Chúa sẽ gặp khó khăn, bắt bớ vì niềm tin của mình vào Chúa.

[Ví dụ về một số loại cỏ dại tại đây có thể sống giữa hè không có nước vì rễ rất sâu và dài]

Loại đất thứ ba – Con tim bị chi phối

Một số khác rơi nhằm bụi gai, gai mọc lên làm lúa bị nghẹt. -> Hạt giống rơi nhằm bụi gai chỉ về người nghe đạo nhưng lòng lo lắng về đời này, ham mê giàu sang [mê đắm về của cải – BTT], làm đạo chết nghẹt, không kết quả được.

Đây là loại đất cây có thể mọc, rễ có đâm vào đất, nhưng rũi thay đất đầy bụi gai (như sân sau nhà tôi!) Loại đất này tượng trưng cho con tim bị chi phối khiến cho đức tin yếu đuối khiến cho lời Chúa chết nghẹt, không kết quả. Tại sao yếu đuối? Bởi vì bị chi phối bởi sự lo lắng về đời này, bởi sự ham mê giàu sang. Con tim của người này có quá nhiều thứ khác đến nỗi không còn chỗ cho Chúa.

Người VN chúng ta có câu: Một cây làm chẳng nên non, ba cây chụm lại nên hòn núi cao. Tác giả sách Truyền Đạo cũng dạy cùng một ý: một sợi dây đánh ba tao lấy làm khó đứt. (4:12) Một phương cách hữu hiệu ma quỉ thường dùng để phá hũy HT là chia rẽ tín đồ. Một gia đình mà vợ chồng, con cái chia rẽ thì sao có hạnh phúc. Một đất nước mà nhóm người này chủ ý làm hại nhóm người kia thì sao có thể đứng vững. Cũng vậy một con tim bị chi phối bởi quá nhiều điều trong cuộc đời này thì làm sao hột giống TL, lời Chúa có thể mọc rễ sâu? Một phần của cây bị vướn vít, bó chặt bởi sự mê đắm về của cải thì làm sao rễ mọc sâu, cây phát triển được.

Tôi muốn giải thích điều này để qv hỏi hiểu lầm. KT không dạy tiền bạc là tội lỗi. KT dạy sự tham lam, đam mê tiền bạc là tội lỗi. Bởi chưng sự tham tiền bạc là cội rễ mọi điều ác, có kẻ vì đeo đuổi nó mà bội đạo, chuốc lấy nhiều điều đau đớn. (1 Ti-mô-thê 6:10) Nếu không có những tín đồ có thể đóng góp tài chánh rộng rời thì làm sao HT Chúa có thể thực hiện việc truyền giảng TL cho toàn dân tộc trên thế giới. ĐCT ban cho một số người tiền của, tài vật. Nhưng không phải để họ chỉ dùng cho mình, mà cho công việc Chúa.

Khi con tim, tấm lòng của chúng ta chạy đuổi không ngừng nghĩ theo tiền bạc, theo cuộc đời này thì gai đã mọc đầy rồi. Gai sẽ làm rễ của hột giống nghẹt ngòi rồi chết đi.

Loại đất thứ thư – Con tim thật sự trong Chúa

Nhưng một số rơi vào chỗ đất tốt nên kết quả, hạt ra một trăm, hạt ra sáu chục, hạt ra ba chục. -> Hạt giống rơi nhằm đất tốt chỉ về người nghe, hiểu đạo và kết quả, một thành trăm, một thành sáu chục, một thành ba chục.

Đây là loại đất tốt, tượng trưng cho con tim thật sự trong Chúa. Đây là người nghe, hiểu, tin. Đây là người có rễ sâu của đức tin trong Chúa. Dù có nắng gió, dù có khó khăn, dù gặp thử thách vẫn đứng vững vì rễ của đức tin bám chặt vào Đấng Christ. Đây là người không bị nghẹt ngòi bởi các bụi gai, bởi các chi phối do sự đam mê đời này, do sự mê đắm tiền của.

Chú ý các động từ trong lời Chúa giải thích: nghe, hiểu, sinh trái (kết quả). Việc sinh trái, kết quả là bởi sự nghe và hiểu. Lời cuối sau khi Chúa kể ngụ ngôn này là gì? Ai có tai, hãy nghe! Ai lại không có tai? Vậy tai đây không chỉ nói về lỗ tai nhưng còn về sự tập trung, chú ý, để trọn tâm vào mà nghe, với mục đích để hiểu, để nhận, để làm theo.

Chúng ta đều nghe câu tục ngữ Nghe như vịt nghe sấm. Tức là nghe cách đột ngột, bất ngờ, không chủ ý, nghe nhưng chẳng hiểu gì. Khi các môn đồ hỏi tại sao Chúa lại dạy đoàn dân bằng ngụ ngôn, Chúa trả lời họ: vì họ xem mà không thấy, lắng tai mà không nghe, và không hiểu chi hết. 14 Vậy, về họ, đã được ứng nghiệm lời tiên tri của Ê-sai rằng: Các ngươi sẽ lắng tai nghe, mà chẳng hiểu chi; Lấy mắt xem mà chẳng thấy chi. 15 Vì lòng dân nầy đã cứng cỏi. (13:13-15)

Vậy con tim được ví như loại đất tốt khác với con tim thuộc ba loại đất trên là con tim đã được biến đổi hoàn toàn bởi lời Chúa. Nghe nhưng không hiểu là con tim chưa bao giờ được tái sinh. Nghe, nhận với cảm xúc nhưng không chắc hiểu, có thể chỉ vì xúc động nhất thời trong giây phút nào đó là con tim hời hợt, nông cạn, TL chưa vào được. Nghe, nhận lời Chúa nhưng đồng thời cũng nghe (có thể còn nghe nhiều hơn) các tiếng kêu gọi, thu hút của đời sống này, của tiền tài, danh vọng là con tim vừa muốn có Chúa, vừa muốn được cả thiên hạ, thế gian này. Nhưng khi thật sự để trọn tấm lòng để lắng nghe, để ĐTL làm việc, và thật sự hiểu giá trị của TL (ngụ ngôn viên ngọc trai, mẫu đất quí giá!) là con tim thật sự ở trong Chúa. Đời sống của người đó sẽ kết quả bởi vì con tim của họ trọn vẹn trong Chúa.

HAI CÂU HỎI

Bốn loại đất tượng trưng cho bốn con tim trong ngụ ngôn Chúa kể buộc chúng ta phải tự hỏi: 1) Con tim tôi thuộc về loại đất nào? 2) Làm sao để thay đổi con tim để sinh trái, một hột thành 100, thành 60, thành 30? Một số qv có thể hỏi lại: tại sao lại phải tự hỏi mình về hai điều này? Ba lý do từ lời Chúa:

1. Bởi vì KT dạy chúng ta phải tự xét mình: Anh chị em hãy tự xét mình xem có ở trong đức tin không. Hãy tự thử mình, anh chị em không biết rằng Chúa Cứu Thế Giê-xu đang ở trong anh chị em sao? Trừ khi anh chị em không đạt tiêu chuẩn. (2 Cô-rinh-tô 13:5 – BDM); Khi nằm trên giường, Hãy suy gẫm trong lòng và im lặng (TT 4:4 – BDM)

2. Bởi vì chính ĐCJC cảnh cáo người nghe trong bài giảng trên núi khi Chúa dạy về các tiên tri giả (những người nói, dạy lời Chúa): Vào ngày ấy, nhiều người sẽ nói với Ta rằng: "Lạy Chúa, lạy Chúa, chúng con đã nhân danh Ngài nói tiên tri, nhân danh Ngài trừ quỷ, nhân danh Ngài làm nhiều phép lạ. 23 Nhưng Ta sẽ phán cùng họ rằng: "Ta không biết các người, hỡi những kẻ gian ác, hãy lui ra khỏi Ta! (Ma-thi-ơ 7:22-23 - BDM)

3. Bởi vì trong 1 Giăng 2:19-20, sứ đồ Giăng viết: Chúng nó đã từ giữa chúng ta mà ra, nhưng vốn chẳng phải thuộc về chúng ta; vì nếu chúng nó thuộc về chúng ta, thì đã ở cùng chúng ta; song điều đó đã xảy đến, hầu cho tỏ ra rằng mọi kẻ ấy chẳng thuộc về chúng ta vậy. Một đoạn KT đáng để mỗi chúng ta suy nghĩ. Giăng nói rằng người tin Chúa thật sự sẽ ở cùng chúng ta cho đến cuối cùng. Chúng ta đây là ai? Là những người thật sự tin và theo Chúa, là những người thuộc HT ĐCT. Nói cách khác, họ sẽ trung tín cho đến cuối cùng. Nếu ai không trung tín đến cuối, thì dù thấy thật thế nào, họ không phải là người tin Chúa, là môn đồ Chúa.

Đây là những lý do quan trọng để mọi người tin Chúa cần tự xét và hỏi con tim mình trước Chúa. Không phải chỉ khi vào nhà thờ hay nhóm thờ phượng, nhưng khi chỉ mình với Chúa.

Hai câu hỏi trên không dễ trả lời nhất là câu hỏi thứ hai. KT dạy: Lòng nhìn biết sự cay đắng của lòng; Một người ngoại không chia vui với nó được. (CN 14:10) Chỉ có ĐCT chắc chắn biết điều gì trong con tim, tấm lòng chúng ta; ngay cả chúng ta cũng có lúc tự dối mình. Và dĩ nhiên không ai có thể biết rõ được tấm lòng người khác.

Tuy nhiên, chúng ta cám ơn Chúa vì câu chuyện ngụ ngôn về con tim, về bốn con tim, bốn loại đất. Để biết con tim qv thuộc về đất nào, qv có thể hỏi:

1. Tôi có thật sự hiểu những căn bản nhất về TL, về tội lỗi, về sự cứu chuộc tội, về sự tha thứ, về ân điển, về sự tái sanh không VÀ thật sự tin nhận những lời dạy này không. Nếu những điều này không có ý nghĩa gì với qv thì con tim qv là loại đất thứ nhất. TL chưa bao giờ vào con tim, vào cuộc đời qv.

2. Chúa và những lời KT dạy có chỗ trong con tim qv hay không? Có nghĩa là dù qv có lần đã nghe và nhận TL với sự vui mừng, nhưng rồi con tim trở nên nguội lạnh đến nỗi ĐCT và lời Chúa không có một chỗ nào trong cuộc đời qv. Qv không hề kinh nghiệm được ĐTL thay đổi tấm lòng qv. Lòng qv thờ ơ, dững dưng trước lời Chúa. Lời KT chẳng có ý nghĩa, giá trị gì đối với qv. Con tim của qv là loại đất thứ hai, cạn cợt nên rễ rất nông cạn.

3. Qv tin Chúa, hiểu lời dạy KT và muốn làm theo, nhưng sự thu hút, tiếng gọi của vật chất, của tiền của lấng át cả tiếng Chúa. Ban đầu qv còn cảm thấy khó chịu, tội lỗi nhưng rồi dần dà với thời gian, con tim qv đặt ra những lý lẽ để biện hộ cho sự chạy đuổi theo cuộc đời này. Đây là hình ảnh của người trẻ tuổi giàu có muốn theo Chúa nhưng cũng muốn theo tiền bạc. Chúa nói: Kẻ giàu vào nước Đức Chúa Trời là khó dường nào! 25 Lạc đà chui qua lỗ kim còn dễ hơn người giàu vào nước Đức Chúa Trời! (Lu-ca 18:25). Nhưng nếu lòng của qv cũng như người thu thuế Xa-chê, sau khi tin Chúa thì không còn xem tiền bạc là điều trọng nhất trong đời sống, nhưng làm như lời Chúa dạy mới là điều quan trọng hơn: Song Xa-chê đứng trước mặt Chúa, thưa rằng: Lạy Chúa, nầy, tôi lấy nửa gia tài mình mà cho kẻ nghèo, và nếu có làm thiệt hại ai, bất kỳ việc gì, tôi sẽ đền gấp tư. (Lu-ca 19:8)

4. Nếu quan hệ của qv với Chúa ngày càng gần gũi, mật thiết hơn; nếu mơ ước của qv không phải là sống đến 100 tuổi, sống để hưởng thụ nhưng là nước Trời; nếu qv kinh nghiệm được niềm vui và phước hạnh khi giúp một người tin Chúa, giúp một người hiểu lời Chúa, tăng trưởng trong đức tin; nếu qv nhận được sự dạy dỗ, nếm được sự ngọt ngào của lời Chúa trong KT; nếu qv kinh nghiệm được nhắc nhở, quở trách của ĐTL khi phạm tội và được an ủi khi trải qua những khó khăn, mất mát, giông bão, thì sứ điệp nước Trời đã vào sâu trong con tim, cuộc đời qv rồi đó.

MỘT QUYẾT ĐỊNH

Jim Elliott là một người truyền giáo mong ước đem TL đến cho những người man dã sống trong vùng rừng rú xứ Ecuador. Ông và bốn người bạn giáo sĩ khác khi liên lạc với những người này, vì hiểu lầm nên đều bị họ đâm chết. Trước khi đến xứ Ecuador để chia sẻ TL, Jim Elliott viết những lời sau đây trong nhật ký của ông: Một người không dại khi cho đi những gì không thể giữ, để có thể nhận được những gì không thể mất đi (He is no fool who gives what he cannot keep to gain that which he cannot lose.)

KT dạy: Đức Chúa Jêsus bèn phán cùng môn đồ rằng: Nếu ai muốn theo ta, thì phải liều mình, vác thập tự giá mình mà theo ta. 25 Vì ai muốn cứu sự sống mình thì sẽ mất, còn ai vì cớ ta mà mất sự sống mình thì sẽ được lại. 26 Người nào nếu được cả thiên hạ mà mất linh hồn mình, thì có ích gì? Vậy thì người lấy chi mà đổi linh hồn mình lại? (Ma-thi-ơ 16:24-26)

Việc trang bị để phục vụ là việc tự nguyện mà mỗi người phải tự quyết định cho mình. Không ai có thể quyết định cho người khác cả. Hình ảnh thập giá tượng trưng cho sự chết cách tự nguyện, như chính ĐCJC đã chết để chuộc tội cho chúng ta. Thập giá của mỗi người đều khác nhau. Có người là quan hệ, có người là tiền bạc, có người là bằng cấp, có người là công việc, có người là danh vọng, chức phận. Lớn nhỏ, nặng nhẹ cũng đều khác nhau. Nhưng để làm công việc Chúa mỗi chúng ta phải quyết định. Quyết định để bỏ đi, xem nhẹ đi, thậm chí để cho mất đi những điều mà chúng ta thường xem rất trọng. Quyết định đóng đinh những điều giá trị đó trên thập giá.

PL viết: Hết thảy những người đua tranh, tự mình chịu lấy mọi sự kiêng kỵ, họ chịu vậy để được mão triều thiên hay hư nát. Nhưng chúng ta chịu vậy để được mão triều thiên không hay hư nát. 26 Vậy thì, tôi chạy, chẳng phải là chạy bá vơ; tôi đánh, chẳng phải là đánh gió; 27 song tôi đãi thân thể mình cách nghiêm khắc, bắt nó phải phục, e rằng sau khi tôi đã giảng dạy kẻ khác, mà chính mình phải bị bỏ chăng. (1 Cô-rinh-tô 9:25-27)

Khẩu hiệu ngắn nhất cho cuộc đời PL được viết trong lá thư gởi cho HT thành Phi-líp khi bị giam trong tù: Vì Đấng Christ là sự sống của tôi, và sự chết là điều ích lợi cho tôi vậy. (Phi-líp 1:21)