Cuộc Đời Tần Tảo

Buổi sáng hôm nay cả quốc gia HK kỷ niệm ngày Lễ Mẹ (Mother’s Day). Văn hoa hơn chúng ta gọi là Lễ Từ Mẫu. Từ là nhân từ, hiền lành; mẫu là mẹ; từ mẫu là mẹ hiền. Ai lại không có lần nghĩ về người mẹ mình như là người mẹ hiền. Tuy nhiên mẹ không chỉ hiền nhưng còn nhiều vô số những điều khác tuyệt vời với các con.

Có lần một đứa con nhỏ khi nghe câu ca dao tục ngữ VN: Mẹ già như chuối ba hương, như sôi nếp một, như đường mía lau, thì thắc mắc không biết có nghĩa gì. Suy nghĩ một hồi rồi em bật nói: hiểu rồi vì mỗi lần ba về gặp mẹ thì hay hỏi: em có gì cho anh ăn không?

Một bài thơ của Thanh Nguyên tựa là “Ngày xưa có mẹ” có câu: Mẹ! Cái tiếng gọi mà từ khi bập bẹ. Đến lúc trưởng thành con vẫn chưa hiểu hết chiều sâu. Mọi người chắc đều đồng ý với hai câu thơ này về tình thương sâu đậm mẹ dành cho các con. Câu thơ cùng một ý đó mà tôi hết sức yêu thích và thường đọc: Con dù lớn vẫn là con của mẹ. Đi hết đời lòng mẹ cũng theo con.

Tấm lòng của mẹ dành cho con không chỉ sâu thẳm, nhưng còn rộng lớn như bài hát thường ví: Lòng mẹ bao la như biển Thái Bình. Có một bài thơ ví tình yêu thương của người mẹ như đại dương, biển cả.

BIỂN VÀ MẸ (Bùi Hữu Phúc)

Biển bao la như tình yêu nơi mẹ

Xô bờ con ngàn đợt sóng yêu thương

Bể cuộc đời là nắng gió vô thường

Xin đừng để sóng trào dâng mắt mẹ.

Có những ngày sóng nghe biển khóc

Nước mắt rơi trên bãi cát rộng dài

Thời gian vô tâm hóa thành tóc trắng

Để mây mang về núi chiều hôm

Biển rì rào ru lời ru của mẹ

Đưa con vào giấc ngủ ngây thơ

Đừng thức dậy làm ồn sóng nhé

Để mẹ mưu sinh tần tảo ngày dài

Mẹ là biển và con là sóng mãi

Mai lớn lên con sẽ đi tìm

Tương lai con ngàn xa bến bãi

Chờ những ước mơ của mẹ và con.

http://poem.tkaraoke.com/36473/BIEN_VA_ME.html

Trong đề tựa bài giảng và trong bài thơ có từ tần tảo (hay tảo tần). Quí vị có thể hỏi tần tảo là gì? Tôi tìm hiểu thì được biết nghĩa của từ này như sau: "Tảo", "tần" là tên hai loại rau mọc ở dưới nước, ven bờ khe suối. Trong bài thơ "Thái tần" có câu: Vu dĩ Thái Tần, Nam gián chi tân. Vu bỉ Thái Tả. Vu bỉ hàng lạo. Nghĩa là: Đi hái "rau tần", bên bờ khe phía nam, đi hái "rau tảo", bên lạch nước kia. Theo cách chú giải truyền thống thì câu thơ trên ca ngợi người mẹ, người vợ hiền dâu thảo, chăm hái rau tần, rau tảo về nấu ăn. Trong truyền thống văn hóa Trung Quốc, "tảo", "tần" tượng trưng cho đức tính siêng năng, chịu khó, hay làm của người phụ nữ. Dần với thời gian từ tần tảo cũng mang thêm một ý nữa là làm lụng vất vả, cực nhọc trong hoàn cảnh khó khăn.

NỖI ĐAU KHỔ CỦA MẸ KHI MẤT CON

Đoạn KT tôi muốn chia sẻ cùng qv từ sách Ru-tơ đoạn 1. Đoạn KT này kể về một câu chuyện của ba người phụ nữ tên Na-ô-mi, Ru-tơ và Ọt-ba, chủ yếu là về Naomi và Rutơ. Chuyện kể như sau: Khi một nạn đói xảy ra, Naomi cùng chồng và hai người con trai phải lìa quê hương trong xứ Giu-đa để đến một xứ khác là Mô-áp. Dù phải lìa quê hương để đến xứ lạ tìm sống nhưng đối với Naomi thì bà vẫn còn đầy đủ khi ra đi theo chính lời bà: Tôi đi ra được đầy dẫy (1:21). Tại sao đầy dẫy? Bởi vì còn chồng còn con là còn có thể tìm được miếng ăn, tạo lại sự sản.

Tại xứ xa Mô-áp đó, đầu tiên chồng bà Naomi qua đời. Hai con trai của bà lập gia đình cùng hai người nữ xứ Mô-áp tên Ru-tơ và Ọt-ba. 10 năm sau hai con trai của bà cũng qua đời. Câu KT đọc vô cùng buồn thảm: Kế sau, Mạc-lôn và Ki-li-ôn cũng thác, để Na-ô-mi ở lại, không chồng không con (1:5). Khó cho chúng ta có thể hiểu hết được nỗi đau khổ của Naomi khi cả chồng và hai con trai đều qua đời. Mất chồng, bà còn hy vọng vào hai con trai. Hai con mất, bà còn ai, còn gì để hy vọng? Naomi ở trong một hoàn cảnh vô cùng đau khổ và tuyệt vọng.

Tên hai con trai bà là Mạc-lôn và Ki-li-ôn. Qv có biết hai tên này có nghĩa gì không? Mạc-lôn là bệnh hoạn; Ki-li-ôn là mòn mõi, kiệt quệ về sức lực lẫn tâm trí. (Ru-tơ: tình bạn; Ọt-ba: con nai, gazelle). Ai cũng muốn đặt tên cho mình như Phúc, Lộc, Thọ; có ai muốn đặt tên con là Khổ, Nạn, Hoài! Nhưng dù hai con trai bệnh hoạn nhưng dưới mắt người mẹ thì bà Naomi vẫn cho là đầy đủ. Dù con mình có thế nào: mạnh khỏe hay bệnh tật, đau yếu; dù đẹp hay xấu; dù thế nào thì mẹ vẫn nhìn con qua cặp kính của tình yêu thương bởi vì con là núm ruột, con là một phần máu mủ mà mẹ đã cưu mang trong thân thể mình suốt chín tháng dài. [Ví dụ: Lan muốn đem hình Nathan đi thi]

Tôi muốn dừng lại đây để liên hệ giữa Naomi và nỗi lòng của người mẹ mất con. Từ mất ở đây cũng có thể hiểu theo nghĩa khác: không chỉ mất mạng sống, nhưng có thể mất vì con đi trên con đường sai quấy, con đường hoàn toàn xa cách những lời cha mẹ dạy; con từ bỏ đức tin trong Chúa. Dù con vẫn còn sống, nhưng trong tim mẹ đã mất con rồi. Trong xã hội ngày nay mẹ rất dễ mất con. Mẹ mất con khi con đi sống cuồng loạn, trác tán theo dục vọng của xác thịt. Mẹ mất con khi con công khai chế diễu KT là quyển sách hoang đường, phản khoa học. Mẹ mất con vì ảnh hưởng từ trường học, bè bạn, từ mạng tuyến internet, từ xã hội bên ngoài. Tôi chỉ xin nêu ra ba lý do mẹ có thể mất con:

1) Xã hội hôm nay không còn theo những giá trị, đạo đức như trước. Quan điểm về gia đình, hôn nhân không còn như xưa, một nam một nữ, một chồng một vợ. Hôm nay hôn nhân được định nghĩa lại với hai người đồng phái, hay chỉ xem như một hợp đồng: còn thuận thì sống, không thích thì thôi. KT bị xem như một quyển sách xưa cũ, đầy những câu chuyện huyền thoại. Khoa học đã “chứng minh” rằng con người từ thuyết tiến hóa, cũng chẳng có phép lạ gì ngoài những định luật tự nhiên.

2) Suy nghĩ và quan điểm về thẩm quyền (authority) cũng thay đổi rất nhiều. [Xem thái độ của học sinh với thầy cô; thái độ của con cái với cha mẹ] Thống kê cho biết thanh niên thiếu nữ lớn lên trong hội thánh, khi bắt đầu đại học dần dần từ chối hội thánh, từ bỏ đức tin. Tuần qua tôi đọc một quyển sách tựa là You Lost Me: Why Young Christians are leaving church. Sách cho biết thì từ tuổi 18 đến 29 có 59% khi lớn lên tham gia tích cực vào sinh hoạt hội thánh nay bỏ đi nhà thờ; 38% nói trải qua một giai đoạn rất hoài nghi về niềm tin. Các em biết theo dõi Tweet của Justin Bieber hơn là về tin tức thời sự. Đây là lý do tôi rất quan tâm đến các em thanh thiếu niên và thiếu nhi trong hội thánh. Thanh niên cũng hoài nghi KT là lời ĐCT. Tại sao phải tin KT khi có thể lên google tìm biết mọi câu trả lời? Nhanh hơn, gọn hơn, dễ hơn là đọc rồi học KT, hơn là đi nhà thờ nghe giảng!

3) Cám dỗ đầy dẫy và đến từ những nơi cha mẹ có thể hoàn toàn không biết, không thấy trên mạng tuyến. Ngày xưa khi con ở trong phòng thì được xem là an toàn, nhưng hôm nay sự nguy hiểm đến với các con dù ở trong phòng. Ở đâu có data (4G), wifi, internet connection thì ở đó sự nguy hiểm. Trên Facebook bạn học đe dọa nhau đến nỗi có em không muốn đi học. Hoặc dụ chụp những tấm hình không chính đáng rồi post lên mạng để bắt chẹt, tống tiền, thậm chí để buộc phải ăn ở. [Dangers from hackers with webcam, microphone] Chưa kể đến những phim ảnh khoả thân, tình dục; tài liệu tội lỗi, đồi trụy; thuốc cấm có thể tìm mua từ bè bạn trong trường. Từ ngay trong phòng ngủ, con cái vẫn bị đe dọa; mẹ vẫn có thể mất con.

Tôi chia sẻ những điều này không phải để làm cho các bà mẹ lo lắng, sợ hãi hơn, nhưng để cho biết về thực tế của một xã hội, một thế hệ khác biệt vô cùng với thế hệ, xã hội chúng ta lớn lên. Hầu hết những bà mẹ trong hội thánh, quí khách hiện diện tại đây, cũng như tôi và Lan, sinh ra và lớn lên tại VN. Nhưng các con hoặc sang đây lúc còn nhỏ, hoặc sinh ra tại xứ này. Vì vậy từ cách suy nghĩ, cách sử xự, thái độ, mơ ước của các con khác với cha mẹ VN vô cùng. Cha mẹ đọc KT, hát thánh ca tiếng Việt, con đọc KT, hát thánh ca tiếng Anh. Cha mẹ nghe giảng tiếng Việt, con tiếng Anh. Đâu dễ gì cha mẹ trao đổi, trò chuyện về đức tin khi hai thế hệ suy nghĩ về niềm tin bằng hai thứ tiếng.

Trở lại với sách Ru-tơ: Naomi mất hai con trai của bà. Bao nhiêu người mẹ tại đây, những người mẹ mà qv quen biết mất con mình trong xã hội, đời sống này? Một tác giả viết động viên cha mẹ với lời sau: Con cái chúng ta sẽ làm con tim chúng ta tan vỡ. Lý do này hay lý do khác. Ở nơi này hay ở nơi khác. Có thể nhiều hơn một lần. Làm cha mẹ là hứa sẽ yêu thương những đứa con hoang đàng đang lạc mất” (James K. Smith)

AI SẼ LÀ RU-TƠ CHO NA-O-MI?

Khi Naomi khuyên hai con dâu mình trở về quê hương họ thì cả hai đều muốn theo bà. Hiếm có con dâu nào muốn theo mẹ chồng mình về quê bả! Điều này cho thấy Naomi là người mẹ chồng rất tốt với con dâu bà. Rồi một người con dâu tên Ọt-ba nghe lời mẹ chồng về quê mình. Sau khi Ọt-ba đã đi, Ru-tơ khóc và nói với Naomi: Xin chớ nài tôi phân rẽ mẹ; vì mẹ đi đâu, tôi sẽ đi đó; mẹ ở nơi nào, tôi sẽ ở nơi đó. Dân sự của mẹ, tức là dân sự của tôi; Đức Chúa Trời của mẹ, tức là Đức Chúa Trời của tôi; 17 mẹ thác nơi nào, tôi muốn thác và được chôn nơi đó. Ví bằng có sự chi khác hơn sự chết phân cách tôi khỏi mẹ, nguyện Đức Giê-hô-va giáng họa cho tôi! (1:16-17).

Đây là lời cho các con: Nếu người con dâu còn nói được với mẹ chồng những lời tha thiết, chân thiết, vô cùng cảm động như vậy thì các con còn mẹ nói gì với mẹ mình? Không phải chỉ hôm nay trong ngày lễ Mẹ nhưng khi mẹ già yếu, khi mẹ quẫn trí, khi mẹ không còn làm gì được cho mình?

Ru-tơ có thể nhìn thấy sự nghèo khó, mất con của Naomi mà nghĩ rằng ĐCT của bà sao không thương sót mà lại đối xử nghịch ngã với mẹ chồng mình như vậy. Trái lại Ru-tơ tin Chúa. Bà tin đây là ĐCT chân thật, ĐCT hằng sống, ĐCT yêu thương, nhân từ cho dù không hiểu được cảnh ngộ trong đời Naomi và của cả chính mình (mất chồng!)

Tôi xin có câu hỏi này cho hội thánh Chúa: Khi qv thấy một người mẹ mất con vì đi sai đường lạc lối, qv sẽ làm gì? Sẽ nói Con hư tại mẹ, cháu hư tại bà là đúng lắm! Hay chê bai người không biết dạy con? Hay nói: bà này có tướng sát chồng, sát tử! Hay nói: chắc bả có tội gì đó nên Chúa mới phạt như vậy! Lắm khi tín hữu trong hội thánh lại có những lời phán xét hết sức nặng nề, thậm chí độc ác vô cùng.

Một câu chuyện có thật xãy ra tại một hội thánh: một thiếu nữ lỡ dại có thai; một vài người trong hội thánh đến nói với cô và mẹ cô không hiểu tại sao là người tin Chúa mà lại có thể làm những chuyện như vậy. Bộ không biết xấu hổ hay sao mà còn đến nhà thờ?

Cho đến khi nào tôi còn được Chúa cho là mục sư hội thánh, tôi nói với qv rằng hội thánh này sẽ không đối xử, nói năng, hành động như vậy. Mẹ đã đau khổ biết bao khi mất con mình. Mẹ đã bao nhiêu lần tự trách mình (dù có khi không phải lỗi mình) khi con lạc mất. Mẹ đã nghe đủ lời xì xầm, trách mắng, thị phi từ bao nhiêu người bên ngoài khi mất con mình.

HT phải là nơi an toàn, nơi có tình yêu thương, nơi mở rộng vòng tay trong tình yêu thương mà đón cả mẹ và con, dù là những đứa con hoang đàng đang đi lầm đường lạc lối. Qv có nhớ câu chuyện ngụ ngôn ĐCJC kể về người con trai hoang đàng hay không?

Nếu cuộc đời mẹ là cuộc đời tần tảo thì hội thánh phải là nơi để có thể đến nhận sự an ủi, động viên, để có được những bờ vai dựa đầu mà khóc. Ai sẽ là Ru-tơ cho Naomi? Hội thánh Chúa cần những Ru-tơ cho Naomi. Con cái Chúa phải là Ru-tơ cho những người mẹ đau khổ như Naomi. Sau này khi nhớ lại thời gian tần tảo, khó khăn, buồn khổ đó, hy vọng những người mẹ và các con lạc mất trở về sẽ nhớ đến một hội thánh Chúa với tình yêu thương chân thành, nhớ đến những Ru-tơ trong đời họ.

Trong nỗi đau khổ Naomi có lời trách móc ĐCT: hỡi chúng con, nỗi sầu thảm của mẹ cay đắng muôn phần hơn của chúng con, vì tay của Đức Giê-hô-va đã giơ ra hại mẹ (1:13) Rồi khi trở về xứ Giu-đa, khi người ta gọi tên bà là Naomi, có nghĩa là ngọt ngào, thì bảo họ chớ gọi bà là Naomi mà hãy gọi là Mara, có nghĩa là cay đắng. Cuộc đời và cảnh ngộ đau khổ trong đời khiến một người có thể trở nên cay đắng, vì Đấng Toàn năng đã đãi tôi cách cay đắng lắm... Đức Giê-hô-va đã giáng họa cho tôi, và Đấng Toàn năng khiến tôi bị khốn khổ, vậy còn gọi tôi là Na-ô-mi làm chi?(1:13, 21)

Xin tín đồ chớ mau chóng mà phê phán Naomi kém đức tin. Đoạn trường ai có qua cầu mới hay! Qv chưa qua đoạn trường của Naomi nên đừng mau miệng chê bai, phán xét. Ru-tơ không trách mẹ chồng sao tin ĐCT mà lại nói như vậy. Ru-tơ vẫn yêu kính, lo lắng, chăm sóc cho bà.

Tôi không biết trong số các bà mẹ hiện diện tại đây có ai đồng ý nghĩ như Naomi? Nghĩ rằng ĐCT đãi qv cách cay đắng vô cùng, rằng ĐCT đã giáng họa và khiến qv khốn khổ, ĐCT đã hại qv? Qv có thể bộc lộ những lời này trong lúc đang khổ, lúc con mình lạc mất. Nhưng đừng để rễ cay đắng mọc trong lòng qv. Sự cay đắng sẽ khiến qv trở nên chua chát, mai mỉa, giận dữ, oán trách ĐCT và người đời. Điều này có thể đem con qv trở về sao? Chúa chưa xong với qv và con cái qv đâu. Chúa vẫn đang làm việc trong đời sống chúng nó hễ khi nào qv còn cầu nguyện cho con mình, còn tin tưởng vào quyền năng của ĐCT.

Nếu sách Ru-tơ kết thúc tại đây thì thật là một thảm họa bi đát nhưng cám ơn Chúa sách kết thúc với ơn phước, sự hồi phục niềm vui cho cả Ru-tơ và Naomi. Bấy giờ các phụ nữ nói với bà Na-ô-mi, “Chúc tụng CHÚA, Ðấng đã không để cho bà chẳng có người bà con nào chuộc lại sản nghiệp. Nguyện danh của người ấy được tôn trọng trong dân I-sơ-ra-ên. 15 Nguyện đứa cháu nầy làm tươi mới lại cuộc đời bà và làm người phụng dưỡng bà trong tuổi già, vì con dâu của bà thương yêu bà và đã sinh cho bà cháu trai nầy. Người con dâu ấy thật quý cho bà hơn bảy con trai.”(4:14-15 – BD2011)

Ru-tơ là bà cố của vua Đa-vít, từ dòng dõi đó sinh ra ĐCJC. Gia phổ của ĐCJC trong sách Ma-thi-ơ cũng ghi rõ điều này. Một người nghèo khó phải đi mót lúa để kiếm sống như Ru-tơ mà lại là cố của một vị vua thống nhất cả dân tộc Do Thái! Từ cuộc đời tần tảo của bà Naomi sanh cho chúng ta một Đấng Cứu Tinh! KT ghi lại câu chuyện này nhằm để cho những người mẹ mất con biết rằng ĐCT không hề lìa bỏ họ, rằng Chúa sẽ hồi phục lại những gì đã mất. Và cũng để cho những Ru-tơ biết rằng ĐCT sẽ ban thưởng

Tôi muốn kết thúc bài giảng này với vài lời cho các con. Một số anh chị em tại đây có cha mẹ già yếu, bệnh hoạn phải dưỡng nuôi, chăm sóc. Tốn kém, khó nhọc, mất tự do. Nhưng thiết nghĩ không người mẹ, người cha nào lại muốn làm khổ con mình. Thiết nghĩ mẹ cũng khó chịu, đau lòng khi thấy các con phải vất vả vì mình. ĐCT sẽ ban phước lại cho anh chị em nào đang chăm sóc cha mẹ của mình trong những ngày tuổi già bóng xế.

Nếu Naomi là hình ảnh của cuộc đời một người mẹ tần tảo, khó nhọc thì Ru-tơ là gương cho người làm con. Ru-tơ không hề than kể về Naomi; bà đi mót lúa để nuôi mẹ chồng, bà dành dụm phần thức ăn Bô-ô cho đem về cho mẹ chồng, bà làm theo lời mẹ chồng dạy bảo. Ru-tơ là một tấm gương để mọi người con có thể học và làm theo.

Một bài viết phổ thành bài hát về một đứa con trai nhỏ và mẹ có lời như sau: Tối nay đứa con trai nhỏ của tôi vào nhà bếp khi tôi đang nấu ăn. Bé đưa cho tôi một tờ giấy với dòng chữ viết vụng về. Lời của tờ giấy viết như sau: Tự mình làm giường $1.00; Chơi với em khi mẹ đi chợ $0.50; Đem rác ra ngoài $1.00; Học điểm tốt $5.00; Quét sân $2.00. Tổng số mẹ nợ là $10.50. Tôi nhìn con đứng đó chờ mà muôn ngàn kỷ niệm trở về trong trí. Tôi lấy viết, lật tờ giấy lại và viết: “9 tháng dài mẹ cưu mang con, không tính. Chăm sóc, cầu nguyện cho con khi đau ốm, bệnh hoạn, không tính. Về những tháng ngày dài chăm sóc, bao nhiêu nước mắt, và tốn kém bao năm, không tính. Tổng cộng tình thương của mẹ cho con, no charge, không tính. Cho những đêm dài thao thức, những nỗi lo lắng vì con, không tính. Cho những lời khuyên và kiến thức, và phí tổn con đi học, không tính. Cho những đồ chơi, quần áo, thức ăn, không tính. Cho cả những lần mẹ lau mũi, chùi mặt cho con, không tính. Khi con cộng hết, thì giá của tình mẹ cho con, không tính. Sau khi con tôi đọc hết những lời này, mắt bé doanh tròng đổ lệ. Bé nhìn lên tôi và nói: “Mẹ, con thương mẹ lắm! Mama, I sure do love you!” Rồi bé lấy viết và viết chữ thật to trên tờ giấy: Đã trả hết. Khi con cộng hết thì giá của tình thương mẹ với con, không tính.