Đứng Vững Trước Cám Dỗ
Chớ có ai đương bị cám dỗ mà nói rằng: Ấy là Đức Chúa Trời cám dỗ tôi; vì Đức Chúa Trời chẳng bị sự ác nào cám dỗ được, và chính Ngài cũng không cám dỗ ai. Nhưng mỗi người bị cám dỗ khi mắc tư dục xui giục mình. Đoạn, lòng tư dục cưu mang, sanh ra tội ác; tội ác đă trọn, sanh ra sự chết. (Gia-cơ 1:13-15)
THỬ THÁCH & CÁM DỖ
Trong đoạn KT trước Gia-cơ viết về thử thách và mục đích của thử thách. Nhằm giúp cho tín đồ trưởng thành. Đoạn KT này viết về cám dỗ. Hai điều này khác nhau thế nào? Thử thách nhằm giúp cho sự tăng trưởng ý chí, đức tin, giúp người tin Chúa ngày càng mạnh mẽ hơn trong Chúa, thêm sự hiểu biết, kinh nghiệm. Thử thách giúp cho tín đồ mềm mại hơn, nhạy cảm hơn trước sự dạy bảo, nhắc nhở của ĐTL, trước lời Chúa trong KT. Biến người dễ bỏ cuộc sang kiên trì. Biến người kiêu căng sang khiêm nhường, yếu đuối nên mạnh mẽ, nhút nhát nên dạn dĩ, lười biếng sang siêng năng. Thử thách rèn luyện, đào tạo. Giúp chúng ta ngày càng được giống chúng ta.
Một gương thử thách trong KT là Giô-sép. Bị bán làm nô lệ sang xứ xa. Từ một người con được cha yêu thương, cưng chìu nhất, Giô-sép phải lụng cực nhọc như một nô lệ. Rồi ông bị vu oan phải vào tù vì giữ sự liêm chính với chủ, lòng trong sạch với ĐCT mà không ăn nằm với chủ vợ. Trong tù ông giúp hai quan giải mộng. Một người được vua hồi phục chức vụ nhưng lại quên Giô-sép. Mãi cho đến khi vua có những giấc mơ không ai giải được. Dù gặp biết bao nhiêu thử thách, khó khăn, gian nan Giô-sép vẫn một lòng giữ sự trung tín cùng ĐCT.
Cám dỗ khác với thử thách. Cám dỗ đưa dẫn chúng ta đến tội lỗi, đến điều xấu xa, làm trái lại với lời Chúa. Nếu thử thách giúp tín đồ gần Chúa hơn, giống Chúa Jêsus hơn thì cám dỗ khiến tín đồ xa Chúa, giống thế gian hơn. Nếu thử thách giúp tín đồ thấy được điều cần thay đổi theo lời Chúa dạy thì cám dỗ khiến tín đồ từ bỏ lời Chúa dạy mà thay đổi theo con đường thế gian. Nếu thử thách giúp tín đồ ý thức rõ hơn về tội lỗi xấu xa trong tâm hồn thì cám dỗ thì thầm vào tai tín đồ rằng “anh, chị tốt hơn biết bao nhiêu người khác”, “đừng quá khắc khe với chính mình”.
Nói tóm lại: ĐCT thử thách, ma quỉ cám dỗ.
Khi ĐCT thử thách thì ma quỉ cũng sẽ lợi dụng thử thách để cám dỗ chúng ta. Cám dỗ thế nào:
Nói với chúng ta rằng ĐCT không yêu thương hay lo lắng cho con dân Ngài. Để chúng ta nghi ngờ Chúa, nghi ngờ lời Chúa.
Để chúng ta so sánh, ghen tức với anh chị em trong Chúa. Sao đời sống của anh nọ, chị kia dễ dàng, bình an, ơn phước quá vậy trong khi đời tôi khi theo Chúa lại gặp hết điều này đến điều nọ.
Để chúng ta đi theo con đường rộng rãi, thênh thang, khoản khoát của thế gian này. “Thà một phút huy hoàng rồi chợt tắt con hơn buồn le lói suốt trăm năm”
BA GIAI ĐOẠN CỦA CÁM DỖ
Gia-cơ nói về 3 giai đoạn, 3 phần của cám dỗ: tư dục, tội lỗi, sự chết.
Một trong những loại khỉ khó bắt nhất là khỉ có đuôi sọc (ringtail monkey) . Nhưng người Zulu biết một cách đơn giản để bắt loại khỉ này. Chỉ bởi vì họ biết loại khỉ này thích gì, muốn gì. Bẩy bắt rất đơn giản: là một trái dưa. Khỉ đuôi sọc này rất thích hột của loại dưa này. Người Zulu đục một lỗ nhỏ trên trái dưa, đủ để khỉ có thể thò tay vào lấy hột. Khi thò tay vào để lấy hột, khỉ không rút tay ra được. Nó la, kéo vật với trái dưa cả tiếng đồng hồ. Không phải vì không thể rút ra tay được nhưng bởi vì không chịu thả những hột dưa đang nắm trong tay. Những hột dưa đó là tư dục Gia-cơ nhắc đến.
Tư dục hay bản mới dịch là dục vọng bắt đầu từ những nhu cầu (needs), mong muốn (desires) bình thường. Tất cả chúng ta đều có nhu cầu, đều mong muốn. Khi đói cần ăn, khát cầu uống. Lạnh cần mặc thêm, nóng cần cởi ra! Cô đơn cần được yên ủi, yêu thương. Thiếu thốn cần được giúp đở. Cần việc làm để sinh sống. Nam nữ cần quan hệ với nhau, rồi yêu thương nhau, lập gia đình. Vợ chồng giao hợp để thỏa mản nhu cầu tình dục và để sinh con cái. Tất cả những điều này đều chính đáng.
Đói cần ăn, khát cần uống nhưng chúng ta bị cám dỗ ăn uống quá nhiều. Nóng lạnh cần quần áo nhưng lại bị cám dỗ để chạy đuổi theo thời trang. Cô đơn cần yên ủi nhưng cám dỗ thì thầm vào tai của một trai hay gái cứ quen với người khác phái dù không cùng đức tin, không cùng mức độ trưởng thành. Việc làm cần thiết nhưng rồi bị cám dỗ đến nỗi bị “đô vật”. Nhu cầu tình dục bình thường nhưng cám dỗ làm cho trai gái ăn ở trước khi lập gia đình, chồng vợ ngoại tình, ông ăn chả bà ăn nem.
Sức mạnh của cám dỗ, như John Piper viết, là khả năng thuyết phục chúng ta rằng hãy làm điều đó thì chúng ta sẽ được vui thỏa nhiều hơn. “The power of all temptation is the prospect that it will make me happier. Sức mạnh của mọi cám dỗ là hứa hẹn sẽ làm cho tôi vui thỏa hơn.” Nhưng thực tế của cám dỗ chỉ đem lại vui thỏa cách nhất thời nhưng rồi phải trả một giá rất đắt, cả một hối hận lâu dài.
Chúng ta hỏi khi nào thì nhu cầu, mong ước trở nên tư dục? Khi chúng ta thoả mãn những điều đó trái ý Chúa, trái lời dạy KT. Khi chúng ta làm theo đời này thay vì theo lời dạy của Chúa trong KT.
Mạng tuyến internet và những dụng cụ vi tính cá nhân (personal electronic devices) như cellphones, ipad đem đến những cám dỗ mới cho con người và xã hội ngày nay. Thanh thiếu niên ngày càng ít đọc sách báo hay sách báo trên mạng nhiều chi tiết. Tin tức trên mạng hôm nay cần thu ngắn lại thành để có thể lướt qua cách nhanh chóng. Thử xem sự khác biệt rõ ràng trong cách trình bày của một tờ báo trên mạng và tờ báo in. Cả nội dung cũng có thể trình bày khác nhau. Vì vậy sự tập trung của trẻ em hôm nay rất ngắn hạn và đòi hỏi ngày càng nhiều stimulus (kích thích) để có thể gây sự chú ý.
Mạng tuyến và những máy vi tính cá nhân cũng đem lại một nan đề mới rất trầm trọng cho nam giới. Nan đề này được giải thích trong một nghiên cứu của giáo sư Philip Zimbardo và nữ ký giả Nikita Duncan có tựa là “The Demise of Guys” (Sự hủy diệt của nam phái). Tôi mong tất cả chúng ta có thể đọc sách này để hiểu được vấn đề và sự quan trọng của nan đề. Hai vấn đề lớn (bên cạnh những vấn đề quan trọng khác) nêu ra trong sách là on-line video games và xem các phim khiêu dâm trên mạng (on-line pornography).
Khi được hỏi để làm thống kê: tại sao video games và phim khiêu dâm lại phổ thông trong vòng người nam trẻ tuổi thì câu trả lời: 1) 85% thỏa mãn tức thời (provide instant gratification), 2) 73% không sợ bị ai từ chối, không có hậu quả. 3) 72% vui thích và dễ tìm. Nhưng hậu quả là gì? Thanh niên bỏ học, không thể có quan hệ với người khác phái và có những thói tật tình dục không bình thường.
Một tác giả nhận xét “This is the first time in US history that our sons are having less education than their fathers” (Warren Farrell). KT dạy: Hăy dạy cho trẻ thơ con đường nó phải theo; Dầu khi nó trở về già, cũng không hề lìa khỏi đó. Cha mẹ có trách nhiệm và bổn phận dạy dỗ, giúp đở con em mình biết Chúa và đứng vững trong đức tin trước những cám dỗ của xã hội ngày nay.
Whatever landscape a child is exposed to early on, that will be the sort of gauze through which he or she will see all the world afterwards (Wallace Stegner). Bất cứ điều gì trẻ em được tiếp xúc khi còn nhỏ sẽ là tấm vải nhìn nó sẽ đeo để nhận thức về thế giới khi lớn lên.
Chính vì vậy chúng ta cần cầu xin sự khôn ngoan để nhận biết yếu điểm của mình, điều kiện, hoàn cảnh nào cám dỗ dễ đến nhất và khi đến cần phải làm gì. Để biết những cám dỗ đang đối diện với con em chúng ta hầu dạy dỗ, hướng dẫn cách hiệu quả.
Giai đoạn (phần) thứ hai của cám dỗ là tội lỗi. Tư dục sinh ra tội lỗi.
Nhìn một người phụ nữ xinh đẹp là điều bình thường nhưng “check her out” hay động tình trong ý tưởng với người đó là tội. Một cậu bé được cha nhắc dạy đừng lội trong con kinh (kênh) lớn gần nhà. Cậu bé “Dạ Ba!” Nhưng chiều đó lại về nhà với cái quần lội ướt nhem. Cha hỏi: “Con đi đâu mà có quần tấm ướt nhem vậy?” “Con lội trong con kinh gần nhà mình.” “Ba bảo con đừng lội mà. Tại sao con làm vậy?” “Con mặc quần lội nên thấy kinh nước không cưỡng được!” “Tại sao lại mặc quần lội mà không mặc quần thường?” “Con mặc sẵn rũi không chịu được cám dỗ!” Nếu mặc sẵn như cậu bé thì chắc chắn tư dục sẽ sinh ra tội lỗi.
Một thống kê năm 1992 cho biết hàng đầu của cám dỗ gồm có: 1) Vật chất, 2) Kiêu hãnh, 3) Ích kỷ, 4) Lười biếng, 5) Hờn giận, cay đắng, 6) Tình dục, 7) Ghen tị, 8) Tham ăn, 9) Nói dối. Nhưng một thống kê mới nhất cho thấy cám dỗ lớn nhất hôm nay là tham ăn và lên mạng tuyến hay xem phim ảnh, tv. Nhưng cám dỗ không chung chung mà cụ thể với mỗi cá nhân. Một người cần tv, phim ảnh nhưng lại không cưỡng được đồ ăn. Người khác lại không mê ăn nhưng mê sắc. Và ma quỉ biết điều đó nên cám dỗ chúng ta nơi chúng ta yếu đuối nhất.
Đa-vít trải qua trên 10 năm trời sống trong hang động, sa mạc, đồng vắng thiếu thốn, cực khổ. Bị Sau-lơ vô cớ đuổi bắt và tìm giết nhưng Đa-vít vẫn không cay đắng với vua và với ĐCT. Là một vị tướng tài giỏi lãnh đạo quân lính thắng các cuộc chiến nguy hiểm. Nhưng Đa-vít lại sa ngã chỉ vì một buổi chiều nọ nhìn ngắm một người đàn bà đang tắm. Lòng dục sinh ra quan hệ tà dâm. Rồi sinh ra tội giết chồng người. Có ai nghĩ được một cái nhìn từ trên lầu cao lại đem đến tội lỗi tày trời này?
Giai đoạn cuối cùng cám dỗ là sự chết. Tội lỗi sinh ra sự chết.
“Gieo một ý nghĩ, gặt một hành động. Gieo một hành động, gặt một thói quen. Gieo một thói quen, gặt một tính hạnh. Gieo một tính hạnh, gặt một định mệnh”. Những người sinh sống tại vùng cực lạnh săn chồn bằng cách này. Họ lấy máu bọc chung quanh lưỡi dao bén và để cho máu đông lại. Rồi họ cắm dao nhiều nơi chồn hay đi ngang. Chồn ngưỡi mùi máu, dừng lại rồi bắt đầu liếm máu. Dù khi lưỡi dao bén cắt lưỡi chồn thì nó vẫn không biết vì sai mê liếm nuốt máu của dao và cả máu chính mình. Chồn chết vì tiếp tục liếm lưỡi dao bén đó.
Ma quỉ bộc tội lỗi với hương vị ngọt ngào. Trang điểm tội lỗi với bên ngoài thật hấp dẫn. Nhưng bên trong là sự chết. Dĩ nhiên nhiều tư dục khác nhau sinh ra tội lỗi và biết bao nhiêu tội lỗi sinh ra sự chết. Chết đây là sự hủy hoại, tàn phá quan hệ với Chúa, với gia đình, với bè bạn. Tàn phá danh dự, đức tin. Hủy hoại niềm tin của những người chung quanh.
Nhiều mục sư, linh mục vì tham lam vật chất mà lấy của dâng tín đồ làm giàu cho mình. Họ sống như vua chúa với tiền của bao nhiêu tín đồ nghèo khó nhưng trung tín đóng góp. Một mục sư cất nhà có máy lạnh cho chó; các vòi nước mạ vàng thật! Nhiều mục sư, linh mục lợi dụng niềm tin của tín đồ để làm những việc tồi bại về tình dục. Những hành động này làm nhục danh dự ĐCT, HT, phá hủy đức tin tín đồ, gây cơ hội để người ngoại nói xấu về đạo Chúa. Những tội lỗi đó sanh ra sự chết, chết lòng tin tưởng, chết đức tin vào Chúa, vào lời Chúa. Chết cả cá nhân người phạm tội.
Mới gần đây có hai người lãnh đạo nổi tiếng của HK là đại tướng Petraeus và Cựu Senator Pete Dominici của NM bị báo chí phanh phui tin đã ngoại tình và dang díu với người phụ nữ khác.
Hãy nhớ lời dạy trong CN: Có một con đường coi dường chánh đáng cho loài người; Nhưng đến cuối cùng nó thành ra nẻo sự chết. Dầu trong lúc cười cợt lòng vẫn buồn thảm; Và cuối cùng sự vui, ấy là điều sầu năo (14:12-13). Hay lời dạy của chính ĐCJC: Hăy vào cửa hẹp, vì cửa rộng và đường khoảng khoát dẫn đến sự hư mất, kẻ vào đó cũng nhiều. Song cửa hẹp và đường chật dẫn đến sự sống, kẻ kiếm được thì ít. (Mathiơ 7:13-14)
NHỚ ĐẾN LỜI CHÚA HỨA
Lời Gia-cơ nhắc rằng ĐCT hứa với chúng ta hai điều khi trải qua thử thách và đối diện cám dỗ: 1) Sự khôn ngoan và 2) Mọi ân điển tốt lành.
Sự khôn ngoan để luôn hiểu và nhớ rằng ĐCT dùng thử thách để dạy dỗ, để trang bị, làm cho con dân Ngài thêm mạnh mẽ, trưởng thành. Khôn ngoan để phân biết những “thử thách” do Chúa đem đến với lỗi lầm do chính sự dại khờ, ngu ngốc chính mình gây ra. Khôn ngoan để nhận biết và đề phòng cám dỗ xảy đến. Khôn ngoan để biết yếu nhược điểm của mình mà phòng ngờ. Khôn ngoan để tìm lời Chúa, tìm người giúp đở khi bị cám dỗ tấn công.
Chúa cũng hứa: mọi ân điển tốt lành cùng sự ban cho trọn vẹn đều đến từ nơi cao và bởi Cha sáng láng mà xuống, trong Ngài chẳng có một sự thay đổi, cũng chẳng có bóng của sự biến cải nào. Ấy chính Ngài theo ư muốn mình, đă dùng lời chân thật sanh chúng ta, hầu cho chúng ta được nên như trái đầu mùa của những vật Ngài dựng nên (17-18)
Ma quỉ nói với chúng ta rằng ĐCT dấu những điều tốt đẹp, những điều đem đến sự vui thỏa cho đời sống với người tin Chúa. Đây là cách thức ma quỉ cám dỗ E-va và A-đam, Vả, trong các loài thú đồng mà Giê-hô-va Đức Chúa Trời đă làm nên, có con rắn là giống quỉ quyệt hơn hết. Rắn nói cùng người nữ rằng: Mà chi! Đức Chúa Trời há có phán dặn các ngươi không được phép ăn trái các cây trong vườn sao? Sau khi nghe E-va trả lời Chúa cho ăn từ mọi cây ngoại trừ một cây giữa vườn nếu ăn sẽ chết, Rắn bèn nói với người nữ rằng: Hai ngươi chẳng chết đâu; nhưng Đức Chúa Trời biết rằng hễ ngày nào hai ngươi ăn trái cây đó, mắt mình mở ra, sẽ như Đức Chúa Trời, biết điều thiện và điều ác. (STK 3:1-5).
Ma quỉ cũng nói với tín đồ hôm nay rằng tin Chúa thì đời sẽ mất hết mọi vui thú, không còn hạnh phúc như thế gian này đem đến. Vì vậy mà tín đồ không chờ Chúa đem đến người phối ngẫu mà vội vàng chọn cả người không tin Chúa. Vì vậy mà tín đồ không rộng rãi trong sự dâng hiến thời gian, tiền của làm việc Chúa. Sợ mất, sợ lỗ, sợ tốn.
Gia-cơ nhắc chúng ta đừng tự dối mình trong thử thách, khi bị cám dỗ. Đừng tự dối mình mà quên đi tình yêu thương và sự ban cho rời rộng của ĐCT cho người tin Ngài.
