Vì Chúa Đã Sống Lại Rồi

Hàng năm cứ vào mùa Phục Sinh là các tờ báo lớn của HK thường có các bài viết về khám phá hay học thuyết mới nhất về sự Chúa Jesus sống lại. Hầu hết bày tỏ sự nghi ngờ về sự sống lại, và nêu ra những học thuyết mới của học giả này nọ. Khi xem tựa hay đọc những bài viết này, tôi thường nhớ đến lời của một vị vua thông minh tuyệt đỉnh, có một không hai đã viết mấy ngàn năm trước đây: Nếu có điều gì khiến người ta nói: Chẳng có gì mới trên cõi đời này. "Xem kìa, một điều mới!" Thì chính điều ấy đã có rồi, có từ ngàn xưa, Trước thời chúng ta. (TĐ 1:9-10)

Hơn 2000 năm nay, bao nhiêu trăm ngàn người đã nghiên cứu, khảo vấn sự kiện Chúa sống lại. Bao nhiêu sách vở, bình luận đã viết về Phục Sinh. Trong một bài viết trong tờ Scientific America năm 04/01/2017, tác giả kết luận về sự Chúa sống lại qua 3 giải thuyết: 1) Các tín đồ mê tín dị đoan, hay chỉ hoang tưởng chuyện không thật như người bệnh tâm thần; 2) Các tín đồ chỉ cảm thấy Chúa vẫn còn sống trong lòng, tâm họ (như khi nói Nguyễn Du vẫn còn sống mãi trong nền văn chương VN, hay nhạc sĩ TCSơn trong nền âm nhạc), rồi sau đó tin này trở nên như Chúa đã sống lại bằng xương thịt; 3) Sự sống lại này không xảy ra nhưng chỉ được thêu dệt bởi những người viết lại chuyện.

Tin lành, tin vui mừng, phúc âm về sự cứu rỗi gắn liền với sự chết và sự sống lại của ĐCJC. Nếu ai hỏi TL là gì? Câu trả lời có thể tìm trong 1 Cô-rinh-tô 15:1-4 Hỡi anh em, tôi nhắc lại cho anh em Tin Lành mà tôi đã rao giảng và anh em đã nhận lấy, cùng đứng vững vàng trong đạo ấy, 2 và nhờ đạo ấy, anh em được cứu rỗi, miễn là anh em giữ lấy y như tôi đã giảng cho; bằng không, thì anh em dầu có tin cũng vô ích. 3 Vả trước hết tôi đã dạy dỗ anh em điều mà chính tôi đã nhận lãnh, ấy là Đấng Christ chịu chết vì tội chúng ta theo lời Kinh Thánh; 4 Ngài đã bị chôn, đến ngày thứ ba, Ngài sống lại, theo lời Kinh Thánh; (1 Cô-rinh-tô 15:1-4)

Trong đoạn KT này, PL giải thích về những hậu quả nếu ĐCJC đã không sống lại từ cõi chết. Trước hết tôi muốn nói trước về 1 điều rất hiễn nhiên: nếu ĐCJC đã không chết, thì Ngài cũng đã không sống lại từ cõi chết. Tại sao lại nói điều quá hiễn nhiên này. Bởi vì có người thời đó và cả hôm nay tin rằng sau khi bị đóng đinh trên thập giá rồi đem vào mồ thì Chúa vẫn còn sống. Hơi lạnh trong mồ làm cho Chúa hồi tỉnh. Rồi các môn đồ đến đem Chúa ra khỏi mồ. Sau đó tung tin đồn là Jesus đã sống lại!

Nếu ĐCJC đã không sống lại, thì sứ điệp Phúc Âm mà chúng tôi truyền giảng thành ra vô nghĩa, chẳng giá trị gì và anh chị em chỉ tin vào một chuyện thêu dệt, không thật, hão huyền, vô lý. Hơn nữa, chúng tôi bị coi như những nhân chứng gian dối về ĐCJC vì chúng tôi đã làm chứng về sự Chúa sống lại. Nếu Chúa Cứu Thế không sống lại thì đức tin anh chị em là vô ích, anh chị em vẫn còn ở trong tội lỗi mình. 18 Và như thế những tín hữu đã qua đời trong Chúa Cứu Thế đều bị hư mất. Nếu ĐCJC đã không sống lại thì trong tất cả mọi người, người tin Chúa là những người đáng thương hại hơn hết vì chỉ đặt niềm tin vào đời này. Nếu hy vọng của chúng ta trong Chúa Cứu Thế chỉ về đời này mà thôi thì chúng ta là những kẻ đáng thương hại hơn hết trong tất cả mọi người. (15:19)

Vậy nếu ĐCJC đã không thật sự sống lại từ cõi chết thì niềm tin của chúng ta vào ĐCJC cho sự cứu rỗi, sự sống đời đời vô nghĩa, chỉ là chuyện hoang tưởng.

HAI KHÍA CẠNH QUAN TRỌNG CỦA PHỤC SINH

Dù có người vẫn còn nghi ngờ, không tin sự kiện Chúa Jesus đã sống lại, thì hàng tỉ người trên thế giới sáng nay vui mừng kỷ niệm sự kiện lịch sử đã xảy ra vào sáng Chúa nhật, ngày thứ ba sau khi ĐCJC chết trên thập giá và chôn vào mộ. Không chỉ kỷ niệm một sự kiện lịch sử nhưng còn để chia sẻ niềm vui và hy vọng từ những cuộc đời tưởng như hoàn toàn tuyệt vọng trước khi được Đấng Sống Lại thay đổi hoàn toàn đời sống.

Một mặt sự phục sinh của ĐCJC là một sự thật chúng ta có thể tin. Mặt khác, phục sinh còn là một kinh nghiệm mà những người tin Chúa có thể nhận biết. Điều quan trọng là chúng ta cần hiểu cả hai khía cạnh này của sự Chúa sống lại.

Nếu qv chỉ tin phục sinh là một sự thật nhưng chưa bao giờ kinh nghiệm được quyền năng thay đổi của sự Chúa sống lại thì phục sinh chỉ là một sự kiện lịch sử không quan hệ gì, không có gì để giúp thay đổi cuộc đời qv. Như sự kiện lịch sử khi một người HK đã đặt chân trên mặt trăng năm 1969! Niềm tin này chỉ là kiến thức về một dữ kiện lịch sử. Nhưng sự sống lại không phải chỉ là một dữ kiện lịch sử. Mà còn là một quyền năng đem đến hy vọng, thay đổi cho cuộc đời của người tin.

Điều chính yếu tôi muốn chia xẻ với anh chị em sáng Phục Sinh hôm nay là về quyền năng thay đổi đời sống của sự Chúa sống lại. Sự Chúa sống lại là một sự thật trong lịch sử; đây là điều đáng tin. Nhưng sự Chúa sống lại không chỉ là một sự thật đáng tin nhưng còn là quyền năng thay đổi đời sống mà người tin Chúa có thể kinh nghiệm.

Hai câu hỏi: 1) Qv có tin ĐCJC đã sống lại không? 2) Với những người nói mình tin phục sinh, qv có bao giờ kinh nghiệm được sự thay đổi đời mình bởi quyền năng phục sinh hay không?

Trước hết làm sao có thể tin phục sinh là một sự thật?

CHÚA JESUS CÓ THẬT SỰ SỐNG LẠI?

Có thể một số qv hiện diện tại đây hoài nghi về sự Chúa sống lại. Sự kiện này có thật hay không? Qv không phải là người ngoại lệ vì chính các môn đồ đầu tiên sau khi nghe lời của những phụ nữ từ mồ trở về thì họ cũng không tin: Từ mộ ra về, họ báo tin này cho mười một sứ đồ và tất cả các môn đệ khác. 10 Các phụ nữ gồm có: Ma-ri Ma-đơ-len, Giô-a-na và Ma-ri mẹ của Gia-cơ và các phụ nữ khác. Họ thuật lại mọi việc ấy cho các sứ đồ. 11 Nhưng các sứ đồ cho các lời ấy là vô lý nên không tin. (Lu-ca 24:9-11 - BDM)

Bao nhiêu sách vở đã viết về bằng chứng của sự Chúa sống lại, nhưng tôi chỉ xin nêu lên ba lý do chính sau đây:

Lời chứng của các phụ nữ

Trong thời đó người phụ nữ không được thừa hưởng của cải, không được nhận lời chứng khi ra tòa. Đối với người La-mã, phụ nữ hoặc để làm vợ, hoặc làm tình nhân, hoặc làm tôi tớ. Với người Do Thái, các thầy dạy kinh luật khi cầu nguyện họ cám ơn Chúa vì không phải là người phụ nữ! Tại sao KT viết rằng khi sống lại ĐCJC hiện ra đầu tiên cùng các phụ nữ?

Hơn nữa người đầu tiên ĐCJC hiện ra sau khi sống lại là bà Ma-ri Mác-đơ-len, một phụ nữ trong quá khứ đã bị nhiều quỉ ám. Nếu hội thánh đầu tiên dựng nên chuyện Chúa sống lại, lý do gì lại dùng phụ nữ như những nhân chứng đầu tiên khi Chúa sống lại, nhất là một phụ nữ đã bị quỉ ám? Chẳng phải 12 sứ đồ đều là nam giới hay sao?

Vẫn còn các nhân chứng về sự Chúa sống lại.

Chỉ một thời gian ngắn gần 2 tháng sau khi ĐCJC bị đóng đinh đến chết và sống lại thì Phierơ giảng bài giảng đầu tiên tại thành Jerusalem và 3000 người tin Chúa thì ông đã nêu lên việc Chúa sống lại như một bằng chứng: Đức Chúa Jêsus nầy, Đức Chúa Trời đã khiến sống lại, và chúng ta thảy đều làm chứng về sự đó. (CV 2:32).

20 năm sau đó khi PL viết thư gởi cho hội thánh Cô-rinh-tô ông lại nêu lên việc ĐCJC đã sống lại: Ngài đã bị chôn, đến ngày thứ ba, Ngài sống lại, theo lời Kinh Thánh; 5 và Ngài đã hiện ra cho Sê-pha, sau lại hiện ra cho mười hai sứ đồ. 6 Rồi đó, cùng trong một lần, Ngài hiện ra cho hơn năm trăm anh em xem thấy, phần nhiều người trong số ấy hiện bây giờ còn sống, nhưng có mấy người đã ngủ rồi. 7 Đoạn, Ngài hiện ra cho Gia-cơ, rồi cho các sứ đồ. 8 Rồi lại, sau những người ấy, Ngài cũng hiện ra cho tôi xem, như cho một thai sanh non vậy.

Khi PL bị xử trước vua Ạc-ríp-ba và thống đốc Phê-tu, ông được phép để tự biện hộ. PL nói về sự chết và sống lại của ĐCJC: Chúa Cứu Thế sẽ phải chịu thương khó nhưng sẽ sống lại đầu tiên trong số những người đã chết, rồi công bố ánh sáng cho dân Ngài và các dân tộc ngoại quốc. (CV 26:23) Khi nghe những lời này thống đốc Phê-tu lớn tiếng ngắt lời PL: "Ngươi điên rồi, Phao-lô ơi! Ngươi học quá nhiều đến nỗi quẫn trí!". Nhưng qv nghe PL trả lời: "Thưa ngài thống đốc, tôi không điên đâu! Tôi chỉ nói lên sự thật và những lời hợp lý. 26 Đức vua thừa biết những sự kiện này nên tôi bạo dạn trình bày. Tôi tin chắc rằng trong những việc này, chẳng có điều nào che giấu được đức vua vì sự việc không xảy ra trong bóng tối đâu! (CV 26:25-26) Ngay cả vua Ạc-ríp-ba cũng biết sự kiện Chúa sống lại. PL nói rằng phục sinh là một sự kiện thật đã xảy ra trong lịch sử.

Sự thay đổi kỳ diệu trong cuộc đời các sứ đồ và sự truyền bá Tin Lành

Trước các môn đồ là những người hèn nhát bỏ chạy khi Chúa bị bắt, chối khi bị hỏi, trốn trong phòng vì sự bị bắt. Sau khi Chúa sống lại họ trở nên những người can đảm lạ thường, như Peter từ một người chối Chúa trở nên một người sẵn sàng chịu chết vì Tin Lành. Tôi sẽ giải thích rõ hơn ý này trong phần hai của bài giảng về câu hỏi qv có kinh nghiệm được quyền năng phục sinh trong cuộc đời hay không.

Tôi muốn nhấn mạnh là khi nói ĐCJC đã sống lại, chúng ta không hàm ý là Ngài sống lại theo nghĩa bóng, như khi nói về Bà Trưng, bà Triệu hay về Nguyễn Du hay về nhạc sĩ Trịnh Công Sơn. Những người này đã chết và vẫn còn chết! Vậy khi nói Nguyễn Du và tác phẩm Đoạn Trường Tân Thanh (Truyện Thúy Kiều) vẫn còn sống trong giòng văn học VN thì không có nghĩa Nguyễn Du vẫn còn sống. Mà chỉ có ý là ND là một nhà văn hào lớn trong lịch sử văn học VN mà hễ khi nào còn nước VN là người ta còn nói về ông, về những tác phẩm văn chương của ông.

Khi nói Chúa đã sống lại thì KT dạy rằng ĐCJC đã thật sự sống lại từ cõi chết và hiện ngồi bên phải ĐCT. Nếu Jêsus đã không sống lại thì Ngài chỉ để lại những lời dạy như các nhà lãnh đạo tôn giáo như Phật, các thông thái, triết gia, học giả như Khổng Tử, Lão Tử, như Aristotle hay Plato. Chúng ta không thể trò chuyện cùng Ngài và Ngài cũng không thể trò chuyện cùng chúng ta. Chúa cũng không thể là một nguồn sống đến ngự vào lòng tôi và quí vị để thay đổi cuộc đời chúng ta. Và đạo Chúa cũng chẳng khác gì với những tôn giáo khác, cũng chỉ là một tôn giáo không sự sống, tôn giáo thờ đấng chết.

Chính bởi vì Jêsus đã thật sự sống lại nên chúng ta mới có thể kinh nghiệm được quyền năng của ĐTL trong đời sống mỗi ngày. Chúng ta mới có thể trò chuyện và tương giao cùng Chúa mỗi ngày. Mới nhận biết được sự hiện diện của ĐCT trong đời sống chính mình và bàn tay của Ngài trong những diễn tiến chung quanh.

Có thể một số qv đây tin rằng phục sinh là một sự kiện lịch sử như KT viết: Tôi tin Jesus đã sống lại vào ngày thứ ba sau khi bị đóng đinh đến chết trên thập giá và chôn trong mồ. Nhưng nếu trong đời sống qv, qv chưa bao giờ kinh nghiệm được quyền năng thay đổi của phục sinh thì niềm tin đó cũng chỉ là kiến thức biết chỉ để đó, biết để có thể trò chuyện, biết như biết về tin nhà thờ Notre-Dame bị cháy tuần nay!

Niềm tin Cơ Đốc không phải chỉ là sự thật nhưng còn là quyền năng thay đổi, tái tạo đời sống mà người tin Chúa có thể kinh nghiệm.

VÌ ĐCJC SỐNG LẠI RỒI (NÊN CÁC MÔN ĐỒ THAY ĐỔI LẠ THƯỜNG)

Theo lịch sử HT thì 11 trong số 12 sứ đồ của Chúa, ngoại trừ sứ đồ Giăng, đều bị xử tử. Có người bị chém đầu, có người bị đóng đinh trên thập giá, có người bị ném đá đến chết. Chúng ta nhớ rằng đây không phải là những người anh hùng, trái lạ là những người hết sức yếu đuối, nếu không nói là hèn nhát: Trong bửa ăn cuối khi ĐCJC nói với họ rằng một người trong các ngươi sẽ phản bội ta thì KT viết: Đang khi ăn Ngài bảo: "Thật, Ta bảo các con, một người trong vòng các con sẽ phản Ta." 22 Các môn đệ rất buồn phiền và mỗi người đều lần lượt hỏi Ngài: "Thưa Chúa, chắc không phải con chứ?" (Ma-thi-ơ 26:21-22 - BDM) Chính họ cũng không chắc về niềm tin của mình. Phi-e-rơ hứa hẹn dù ai chối bỏ Chúa nhưng ông sẽ không. Vài tiếng đồng hồ sau đó lời hứa đó trở nên lời dối!

Khi đến vườn Ghết-sê-ma-nê, họ ngủ khi Chúa cần họ thức, họ bỏ trốn khi Ngài bị bắt. Phiero 3 lần chối Chúa khi thầy mình bị xử. Và khi Chúa chết trên thập giá, họ làm gì? Tất cả trốn trong một nơi nào đó trong thành Jerusalem, sợ bị bắt, như Jesus đã bị bắt và xử chết trên thập giá.

Nhưng một điều kỳ diệu đã xảy ra sau khi Chúa sống lại: họ trở nên những người can đảm lạ thường. Sẵn sàng hy sinh chính cuộc đời để nói về Đấng đã chuộc tội cho họ và đã sống lại từ cõi chết. Trong bài giảng đầu tiên của Phiero khiến 3000 người tin Chúa, ông lập lại 2 lần về sự sống lại: Người đó bị nộp, theo ý định trước và sự biết trước của Đức Chúa Trời, các ngươi đã mượn tay độc ác mà đóng đinh Người trên thập tự giá và giết đi. 24 Nhưng Đức Chúa Trời đã khiến Người sống lại, bứt đứt dây trói của sự chết, vì nó không thể giữ Người lại dưới quyền nó. (CV 2:23-24)

Nhưng, vì người là đấng tiên tri, và biết Đức Chúa Trời đã thề hứa với người sẽ cho một hậu tự người ngồi trên ngai mình, 31 thì người đã thấy trước và nói trước về sự sống lại của Đấng Christ rằng: Ngài chẳng bị để nơi âm phủ, và xác thịt Ngài chẳng thấy sự hư nát. 32 Đức Chúa Jêsus nầy, Đức Chúa Trời đã khiến sống lại, và chúng ta thảy đều làm chứng về sự đó. (2:30-32) Hai lần sau đó, trước đám đông và trước tòa án Sanhedrin, Peter đều lập lại nhiều lần về sự sống lại của ĐCJC. Mỗi khi làm chứng về sự chết chuộc tội các sứ đồ đều nói về sự sống lại của ĐCJC.

Những lời dạy của ĐCJC chỉ có ý nghĩa và thay đổi đời sống các sứ đồ và mọi người tin Chúa khi ĐTL của Đấng đã sống lại đến ngự trong đời sống. Đạo Chúa dạy để có quan hệ, có kinh nghiệm về quyền năng thay đổi đời sống, trước hết phải tin vào sự thật trong KT. Tin rằng ĐCJC đã thật sự đến thế gian, chịu chết cho tội, và đã sống lại. Sau khi đã thật sự tin những điều này, qv sẽ đặt niềm tin vào Đấng Christ. Sau khi đặt niềm tin vào Chúa, ĐTL sẽ đến ngự vào đời sống nhắc nhở, dạy dổ, cáo trách, sửa dạy, thay đổi hoàn toàn đời sống. Lúc đó qv sẽ kinh nghiệm được quyền năng thay đổi đời sống. Có ĐTL trong đời sống, qv càng hiểu rõ hơn về sự thật trong KT.

Kỳ diệu hơn hết là sự thay đổi đời sống của PL. Từ một người tìm bắt để giam và giết những người tin Chúa, sau khi Đấng đã sống lại hiện ra cùng ông trên đường đến thành Đa-mách, PL dùng cả cuộc đời còn lại để truyền giảng TL. Trong một lá thư viết cho hội thánh thành Phi-líp khi đang bị giam chờ ngày bị xử, PL đã viết: Tôi cũng coi hết thảy mọi sự như là sự lỗ, vì sự nhận biết Đức Chúa Jêsus Christ là quí hơn hết, Ngài là Chúa tôi, và tôi vì Ngài mà liều bỏ mọi điều lợi đó. Thật, tôi xem những điều đó như rơm rác, hầu cho được Đấng Christ 9 và được ở trong Ngài, được sự công bình, không phải công bình của tôi bởi luật pháp mà đến, bèn là bởi tin đến Đấng Christ mà được, tức là công bình đến bởi Đức Chúa Trời và đã lập lên trên đức tin; 10 cho đến nỗi tôi được biết Ngài, và quyền phép sự sống lại của Ngài, và sự thông công thương khó của Ngài, làm cho tôi nên giống như Ngài trong sự chết Ngài, 11 mong cho tôi được đến sự sống lại từ trong kẻ chết. (Phi-líp 3:8-11)

Tôi không nói về người lúc nào cũng nói về Chúa, về KT, về nhà thờ để ép người ta tin như mình tin. Những người này hại đạo Chúa, hại HT hơn là giúp! Họ khiến cho người chưa tin Chúa không dám đến gần Chúa vì sợ cũng sẽ “cuồng tín” như vậy. Đây là hình ảnh của PL trước khi ông được cứu. Ép buộc người ta theo điều mình tin. Qv nghĩ tại sao ĐCJC lại ví Tin Lành như hạt giống? Vì hạt giống được gieo, rồi tưới, rồi chăm sóc, cần nắng mưa, cần đất tốt mới có thể lên cây ra hoa quả.

PL nói rằng ông xem mọi điều đã có, đã từng hảnh diện, tự hào không đáng gì với một ước nguyện to lớn hơn là được biết Chúa, biết quyền phép sự sống lại, và sự thông công thương khó của ĐCJC (vì phục sinh nên chúng ta dành sự thương khó cho một dịp khác)

Trước đó PL có gì? Là người thuộc gia đình đáng trọng nể, thuộc người tôn giáo, đạo đức nhất, người tự hào giữ tròn đạo đức, người có học thức cao. Đây cũng là những điều mọi người đều lấy làm rất trọng. Tôi thuộc dòng dõi hoàng tộc; tôi là con cháu của một thương gia triệu phú; tôi đi nhà thờ mỗi tuần, dâng hiến mỗi tuần; tôi sống đạo đức; tôi tốt nghiệp từ trường này trường nọ với bằng cấp tiến sĩ, bác sĩ…

KT không dạy khi tin Chúa qv bỏ hết những điều này. Nhưng qv làm gì với những điều này khi đã kinh nghiệm được quyền năng thay đổi của ĐTL? Có là điều quan trọng nhất trong đời hay không? Điều gì quan trọng hơn hết trong đời qv?

Tôi có thể lấy ví dụ này. Một người có tấm lòng yêu mến Chúa như một cặp kính đeo. Khi đeo kính vào qv không còn để ý đến nó nữa nhưng qv sẽ nhìn mọi sự vật qua kính đó. Nếu cặp kính đeo dơ, qv sẽ không thấy rõ. Nếu kính sai độ, qv sẽ thấy lệch lạc! Nếu lạc mất, qv cần phải đi tìm cho được để mới có thể đọc được, thấy rõ được. ĐTL chính là cặp kính cho tâm linh, cho đời sống người tin Chúa Jesus như PL. Ông nhìn tất cả mọi điều trong đời sống qua cặp kính của Đấng đã sống lại. Và qua kính đó PL nhận biết rằng mọi sự ông đã có trước đó đều không còn mang một giá trị to lớn nhất đời như trước. Qua kính đó PL thấy Đấng đã sống quan trọng, giá trị bao lần hơn những điều ông đã có.

CS Lewis nói thế này: Tôi tin đạo Chúa như tôi tin mặc trời đã mọc: không phải chỉ vì tôi thấy nó, nhưng bởi vì qua ánh sáng mặt trời tôi thấy mọi điều khác (I believe in Christianity as I believe that the sun has risen: not only because I see it, but because by it I see everything else.)

PL muốn biết ĐCJC, biết về quyền năng của sự sống lại. Qv có thể nói như PL không? Chúa ở đâu trong cuộc đời qv, trong việc làm, trong suy nghĩ, trong ước mơ. Khi vui, qv có đến với Chúa không? Khi lo lắng qv tìm ai đầu tiên? Khi quyết định ưu tiên cho đời sống, Chúa đứng hạng thứ mấy? Qv có thay đổi gì trong suy nghĩ, thái độ, điều mình yêu, mình ghét trong năm qua? Có trái TL không? Có lòng yêu thương, sự vui mừng, bình an, nhịn nhục, nhân từ, hiền lành, trung tín, mềm mại, tiết độ hơn không? Hay vẫn còn chấp nhất, giận hờn, buồn trách vì những việc nhỏ nhặt?

Người có tôn giáo nhưng không có quyền năng tái tạo của phục sinh là người đi nhà thờ, có thể làm việc này việc nọ nhưng ĐTL không có chỗ trong cuộc sống mỗi ngày. Không có chỗ khi họ dự tính cho việc làm, cho quan hệ, tình cảm. Không có chỗ khi vui, khi buồn, khi thất vọng, khi hy vọng. Và khi sự việc trong đời sống không xảy ra theo ý, họ hỏi: tôn giáo như vầy có ích lợi gì? Tôi làm những điều này cho Chúa nhưng khi cần Chúa lại không trả lời những điều tôi mong ước?

Nhưng người thay đổi bởi phục sinh là người mà ĐTL làm chủ nhà. Khi đi, họ hỏi; khi về, họ trình. Khi cho dự tính, họ hỏi ĐTL. Khi vui họ cảm tạ. Khi buồn phiền, đau khổ, họ đến xin Ngài yên ủi. Khi được điều mong muốn, họ cảm tạ; nhưng cũng cảm tạ khi không được vì tin rằng Chúa biết rõ hơn họ. Quan hệ của họ với Chúa hết sức quan trọng, là một phần chính yếu của đời sống mỗi ngày.

Họ vẫn có những niềm vui khi làm việc, khi giải trí, khi du ngoạn, nhưng nếu thiếu những điều này mà vẫn còn có Chúa gần gũi trong đời sống thì họ vẫn thỏa lòng.