Ai Giàu, Ai Nghèo Trong Chúa?
9 Anh em nào ở chỗ thấp kém, hãy tự hào về vị trí cao trọng của mình. 10 Còn người giàu, hãy tự hào về vị trí thấp kém của mình, vì người sẽ qua đi như hoa cỏ. 11 Mặt trời mọc lên với sức nóng thiêu đốt làm cho cỏ khô, hoa rụng, sắc đẹp phai tàn. Người giàu cũng sẽ khô héo giữa những toan tính mình như vậy. (Gia-cơ 1:9-11 – BHĐ)
Ôn lại bối cảnh: thư Gia-cơ viết năm 45 giữa 2 biến cố lớn: sứ đồ Gia-cơ bị chém đầu năm 44 và nạn đói lớn đang xảy ra tại Ai-cập và sẽ đến xứ Giu-đe vào năm 46. Đối tượng của thư là những tín đồ DT bị tản lạc khắp nơi trên đế quốc La-mã, đặc biệt là các tín đồ DT tại thành Giê-ru-sa-lem và các vùng lân cận Giu-đe và Sa-ma-ri.
Các tín đồ DT trong vùng lân cận Jer. là những người nghèo khó vì …. Vì vậy trước khi nạn đói xảy ra các HT vùng xa quyên góp để trợ giúp. Vậy những người ở chỗ thấp kém (nghèo đói, thấp hèn) thật sự là những người nghèo đói đang gặp rất nhiều khó khăn.
Câu 2: Thưa anh em của tôi, hãy xem sự thử thách trăm chiều xảy đến cho anh em như là điều vui mừng trọn vẹn. Một trong những thử thách lớn nhất là sự đói kém, nghèo khó.
Câu 7: Người như thế đừng tưởng mình sẽ nhận được điều gì từ nơi Chúa, 8vì đó là một người phân tâm, không ổn định trong mọi đường lối của mình. Phân tâm: 2 lòng. Người giàu rất dễ bị cám dỗ trở nên 2 lòng (không phải người nghèo không có!) vì họ đặt vật chất, giàu có là 1 lòng bên cạnh lòng cho ĐCT!
Tương phản đến nỗi mâu thuẫn: thấp kém lại có vị trí cao trọng; giàu có lại trở nên thấp kém.
Chỗ thấp kém – nghèo nàn, địa vị thấp hèn. Thư viết năm 45. Nạn đói lớn vào năm 46
Sự giàu có cũng chỉ là tạm bợ, không ai có thể nắm giữ mãi. Tai họa, biến cố, trộm cắp, bệnh tật sẽ lấy mất đi như cỏ khô, hoa rụng, sắc đẹp phai tàn.
“Loài người giống như cỏ, mọi vẻ đẹp của nó như cỏ hoa đồng nội. 7 Cỏ khô, hoa rụng, vì hơi thở của Đức Giê-hô-va thổi qua. Thật vậy, loài người chỉ là cỏ: 8 Cỏ khô, hoa rụng, nhưng lời của Đức Chúa Trời chúng ta đứng vững đời đời!” - Ê-sai 40:6-8
Để hiểu rõ chúng ta cần phải biết KT dạy gì về nghèo và giàu.
KINH THÁNH DẠY GÌ VỀ NGHÈO KHÓ
Vì là người DT nên thư viết đầy những lời dạy liên hệ trực tiếp đến KTCU. KTCU dạy 4 điều chính về nghèo và giàu:
ĐCT đặc biệt quan tâm đến 3 nhóm người: người nghèo + cô nhi + góa bụa. Đức Chúa Trời luôn bảo vệ, che chở người nghèo khó, cô nhi, quả phụ, cả người kiều dân ngoại
Đức Chúa Trời ở nơi thánh Ngài, là Cha của trẻ mồ côi và Đấng Phân xử cho người góa bụa. - Thi Thiên 68:5
Hãy bênh vực người khốn cùng và kẻ mồ côi; xét xử công minh cho người thiếu thốn và kẻ khốn cùng. 4 Hãy cứu vớt kẻ yếu đuối và người thiếu thốn, giải cứu họ khỏi tay kẻ ác.”- Thi Thiên 82:3-4
Người xét xử công minh cho kẻ nghèo khó và thiếu thốn, nên được hưng thịnh. Đức Giê-hô-va phán: ‘Chẳng phải như vậy là nhận biết Ta đó sao? Giê-rê-mi 22:16
Kẻ ức hiếp người cô thế làm nhục Đấng tạo hóa mình. Ai thương xót người nghèo khó là tôn kính Ngài. Châm Ngôn 14:31
Ai thương xót người nghèo là cho Đức Giê-hô-va vay mượn, Ngài sẽ đáp lại việc lành ấy cho người.
Châm Ngôn 19:17
22 Các con chớ ức hiếp bất cứ một bà góa hay một trẻ mồ côi nào. 23 Nếu cứ ức hiếp họ, và họ kêu van Ta, Ta chắc chắn sẽ nghe tiếng kêu của họ; 24 cơn giận của Ta sẽ bừng lên, Ta sẽ dùng gươm giết các con; vợ các con sẽ trở nên góa bụa và con các con sẽ mồ côi. - Xuất Ê-díp-tô Ký 22:22-24
Vì ĐCT quan tâm đặc biệt đến người nghèo, cô nhi, góa bụa nên dân sự Chúa cũng phải quan tâm, lo lắng, giúp đở họ. Sẽ giải thích cụ thể hơn qua luật pháp Mô-se sau.
KTCU đặc biệt trong TT hình ảnh người nghèo tượng trưng cho những người công chính
Con đây là người khốn cùng và thiếu thốn; Nhưng Chúa luôn nhớ đến con. Chúa là Đấng giúp đỡ và giải cứu con. Đức Chúa Trời của con ôi, Xin đừng chậm trễ! (TT 40:17)
ĐCT quan tâm đến người nghèo, cô nhi và góa bụa thế nào? Cụ thể qua luật pháp Mô-se: 1) Không tính lãi người nghèo khi họ vay mượn; 2) Luật hái lượm (Ru-tơ); 3) Tiền thập phân (1/10) cho người nghèo; 4) Công lý và bảo vệ pháp lý; 5) Luật xóa nợ và năm hân hỉ (20 lần trong Lê-vi-ký & DSK)
Không tính lãi cho người nghèo
5 Nếu người anh em của các con lâm vào cảnh nghèo khó, không thể tự nuôi sống mình, thì các con phải giúp đỡ người ấy, dù là ngoại kiều hay người tạm trú, để người ấy vẫn có thể sống chung với các con. Lê-vi-ký 25:5
Nếu con cho bất cứ ai trong dân Ta, là những người nghèo khó ở giữa con, mượn tiền thì đừng đối xử với họ như chủ nợ, và cũng đừng bắt họ chịu lời. 26 Nếu con giữ áo choàng của người lân cận mình làm vật thế chấp thì phải trả cho họ trước khi mặt trời lặn; 27 vì đó là tấm đắp duy nhất của họ, là chiếc áo khoác che thân; lấy đi người ấy lấy gì mà ngủ? Nếu nó kêu van với Ta, thì Ta sẽ lắng nghe, vì Ta là Đấng nhân từ. Xuất Ê-díp-tô Ký 22:25-27
Luật hái lượm
9 Khi các con gặt lúa trong đất mình thì đừng gặt đến cuối bờ ruộng, cũng đừng mót những bông lúa còn sót. 10 Đừng hái sạch vườn nho hay nhặt những trái rớt xuống đất; hãy để lại cho người nghèo khó và kẻ tha hương. Ta là Giê-hô-va Đức Chúa Trời của các con. Lê-vi-ký 19:9-10
Khi anh em thu hoạch trong đồng ruộng mà có quên một bó lúa ngoài đó thì cũng đừng trở lại lấy. Bó lúa ấy dành cho ngoại kiều, trẻ mồ côi và người góa bụa. Như thế, Giê-hô-va Đức Chúa Trời sẽ ban phước cho anh em trong mọi công việc tay anh em làm. Phục Truyền 24:19
Tiền thập phân cho người nghèo
28 Cuối mỗi ba năm anh em phải trích trọn một phần mười sản phẩm của năm ấy và trữ lại trong thành mình. 29 Bấy giờ những người Lê-vi vốn không có phần và cũng không chung hướng cơ nghiệp với anh em, các ngoại kiều, kẻ mồ côi và người góa bụa ở trong thành của anh em đều có thể đến ăn uống no nê. Như vậy, Giê-hô-va Đức Chúa Trời anh em sẽ ban phước cho mọi công việc tay anh em làm.”
Phục Truyền 14:28-29
Công lý và bảo vệ pháp lý
Không được cư xử bất công với ngoại kiều hay trẻ mồ côi, và cũng đừng giữ áo xống của người góa bụa làm vật thế chấp. Hãy nhớ rằng anh em đã từng làm nô lệ tại Ai Cập, và Giê-hô-va Đức Chúa Trời anh em đã chuộc anh em ra khỏi đó. Vì vậy, tôi truyền cho anh em phải làm điều nầy. Phục Truyền 24:17
Các con chớ ức hiếp bất cứ một bà góa hay một trẻ mồ côi nào. 23 Nếu cứ ức hiếp họ, và họ kêu van Ta, Ta chắc chắn sẽ nghe tiếng kêu của họ; 24 cơn giận của Ta sẽ bừng lên, Ta sẽ dùng gươm giết các con; vợ các con sẽ trở nên góa bụa và con các con sẽ mồ côi - Xuất 22:22-24
Xóa nợ và năm thánh
Vào cuối mỗi bảy năm anh em phải tha nợ. 2 Đây là cách thức tha nợ: Mỗi chủ nợ sẽ tha món nợ mà mình đã cho người lân cận vay, không được thúc ép người lân cận hay anh em mình phải trả, vì lệnh tha nợ của Đức Giê-hô-va đã được công bố. - Phục Truyền 15:1-2
Các con phải làm cho năm thứ năm mươi nên thánh và công bố tự do cho mọi người dân trong khắp xứ. Đó là năm hân hỉ cho các con; mỗi người nhận lại cơ nghiệp mình, và mỗi người trở về với gia tộc mình. - Lê-vi-ký 25:10
KTTU DẠY VỀ NGƯỜI NGHÈO
Tin Lành đến cho người nghèo khó (về tâm linh lẫn vật chất)
Phước cho những người nghèo khó tâm linh, vì vương quốc thiên đàng thuộc về họ! - Ma-thi-ơ 5:3
Đức Chúa Jêsus ngước mắt nhìn môn đồ và phán: “Phước cho các con là những người nghèo khó, vì vương quốc Đức Chúa Trời thuộc về các con.” - Lu-ca 6:20
Có người trao cho Ngài cuộn sách tiên tri Ê-sai, Ngài mở ra, tìm thấy chỗ có chép: “Thánh Linh của Chúa ngự trên Ta, vì Ngài đã xức dầu cho Ta để truyền giảng Tin Lành cho người nghèo. - Lu-ca 4:18
Hội thánh và tín đồ có trách nhiệm giúp người nghèo khó, đặc biệt là anh chị em trong Chúa
Nhưng bây giờ, tôi đi Giê-ru-sa-lem để phục vụ các thánh đồ; 26 vì người Ma-xê-đô-ni-a và A-chai vui lòng quyên góp để giúp những người nghèo túng trong số các thánh đồ ở Giê-ru-sa-lem. - Rô-ma 15:25-26
Họ chỉ nhắc chúng tôi một việc là phải nhớ đến người nghèo khó, là việc mà tôi đã tích cực làm.
Ga-la-ti 2:10
17 Nếu ai có của cải đời nầy, thấy anh em mình đang túng thiếu mà chẳng động lòng thương thì làm thế nào tình yêu thương của Đức Chúa Trời ở trong người ấy được? 18 Hỡi các con bé nhỏ, chớ yêu thương bằng lời nói và miệng lưỡi, mà phải yêu bằng việc làm và sự chân thật. - 1 Giăng 3:17-18
KINH THÁNH DẠY GÌ VỀ NGƯỜI GIÀU
Người giàu tượng trưng cho kẻ ác. KTCU lên án nặng nề đối với những người làm giàu trên xương máu của người nghèo:
Người nào áp bức người nghèo để làm giàu và hối lộ cho người giàu, cả hai sẽ trở nên nghèo khổ. (CN 22:16)
6Chẳng phải sự kiêng ăn mà Ta chọn, đó là: Tháo những xiềng gian ác, Mở dây trói của ách, Thả cho kẻ bị áp bức được tự do, Và bẻ gãy mọi ách hay sao? 7Chẳng phải là chia sẻ thức ăn cho người đói, Đem kẻ nghèo khổ, không nhà cửa về nhà mình, Khi thấy người trần truồng thì mặc cho, Và không ngoảnh mặt làm ngơ với anh em cốt nhục mình hay sao?” (Ê-sai 58:6-7)
Gia-cơ 5:1-6 – lên án nặng nề người giàu bóc lọc, hà hiếp kẻ nghèo: 1Bây giờ, hỡi anh em là những người giàu có! Hãy khóc lóc, kêu van vì sự cùng khốn sẽ đổ xuống trên anh em. 2Tài sản anh em đã bị mục nát, áo quần bị mối mọt ăn. 3Vàng bạc anh em đã bị gỉ sét, chất gỉ sét đó sẽ là bằng chứng chống lại anh em và sẽ ăn thịt anh em như lửa đốt. Anh em đã lo tích trữ cho những ngày cuối cùng! 4Nầy, tiền công của những thợ gặt thuê trong ruộng anh em, mà anh em đã gian lận, đang kêu oan; và tiếng kêu của những thợ gặt ấy đã thấu đến tai của Chúa toàn năng. 5Anh em đã sống xa hoa, hoan lạc trên đất nầy; anh em đã nuôi béo lòng mình trong ngày tàn sát; 6anh em đã kết án và giết người công chính mà người ấy không kháng cự anh em. (Gia-cơ 5:1-5)
Mọi tài của, vật chất đến từ Chúa
Vậy, phải cẩn thận, đừng tự bảo rằng: ‘Chính năng lực và sức mạnh của đôi tay ta đã tạo dựng cho ta cơ đồ nầy.’ 18 Nhưng phải tưởng nhớ Giê-hô-va Đức Chúa Trời của anh em, vì chính Ngài là Đấng ban cho anh em sức lực tạo dựng cơ đồ nầy, để thực hiện giao ước mà Ngài đã thề với tổ phụ anh em, như Ngài đang làm ngày nay. - Phục Truyền 8:17-18
12 Cả sự giàu có và vinh quang đều do Chúa mà đến. Chúa quản trị trên muôn vật, quyền năng và thế lực ở trong tay Ngài. Tay Chúa ban sự tôn trọng và sức mạnh cho mọi người. - 1 Sử Ký 29:12
Cám dỗ và nguy cơ kiêu ngạo
Đức Giê-hô-va phán như vầy: Người khôn chớ khoe sự khôn mình; người mạnh chớ khoe sự mạnh mình; người giàu chớ khoe sự giàu mình. - Giê-rê-mi 9:23
“Ruộng của một người giàu kia rất được mùa. 17 Anh ta thầm nghĩ: ‘Ta phải làm gì đây, vì không còn đủ chỗ để chứa hoa lợi.’ 18 Anh ta nói: ‘Ta sẽ làm thế nầy: Ta sẽ phá những kho nầy và xây những cái khác lớn hơn, rồi ta sẽ thu trữ thóc lúa và của cải ta vào đó. 19 Ta sẽ nói với linh hồn ta rằng: Linh hồn ơi, mầy đã được nhiều của cải để dành cho nhiều năm. Hãy nghỉ ngơi, ăn uống, và vui vẻ. - Lu-ca 12:16-19
Trở nên tham lam đến độ mù quáng
9 Còn những ai ham giàu có thì rơi vào sự cám dỗ, mắc vào cạm bẫy, sa vào những tham muốn dại dột và nguy hại, là những điều nhận chìm con người trong sự hủy diệt và hư mất. 10 Vì lòng tham tiền bạc là cội rễ của mọi điều ác, một số người vì đeo đuổi nó mà lìa bỏ đức tin, tự chuốc lấy nhiều nỗi đau nhức nhối. - 1 Ti-mô-thê 6:9-10
Bóc lột, áp chế người để làm giàu
Kẻ ức hiếp người cô thế làm nhục Đấng tạo hóa mình, Ai thương xót người nghèo khó là tôn kính Ngài. – CN 14:31
Kẻ áp bức người nghèo để làm giàu cho mình, cũng như kẻ tặng cho người giàu, đều dẫn đến sự nghèo thiếu. - Châm Ngôn 22:16
Chẳng phải kẻ giàu đã ức hiếp anh em, kéo anh em đến trước tòa án sao? Chẳng phải họ là kẻ xúc phạm đến danh cao quý mà anh em đã kêu cầu sao? - Gia-cơ 2:6-7
Bây giờ, hỡi anh em là những người giàu có! Hãy khóc lóc, kêu van vì sự cùng khốn sẽ đổ xuống trên anh em. 2Tài sản anh em đã bị mục nát, áo quần bị mối mọt ăn. 3Vàng bạc anh em đã bị gỉ sét, chất gỉ sét đó sẽ là bằng chứng chống lại anh em và sẽ ăn thịt anh em như lửa đốt. Anh em đã lo tích trữ cho những ngày cuối cùng! 4Nầy, tiền công của những thợ gặt thuê trong ruộng anh em, mà anh em đã gian lận, đang kêu oan; và tiếng kêu của những thợ gặt ấy đã thấu đến tai của Chúa toàn năng. 5Anh em đã sống xa hoa, hoan lạc trên đất nầy; anh em đã nuôi béo lòng mình trong ngày tàn sát; 6anh em đã kết án và giết người công chính mà người ấy không kháng cự anh em. (Gia-cơ 5:1-6)
Khó vào nước thiên đàng
Vậy, vì con hâm hẩm, không nóng cũng không lạnh, nên Ta sẽ nhả con ra khỏi miệng Ta.’ Con nói: ‘Tôi giàu, tôi đã phát đạt rồi, tôi không cần gì nữa.’ Nhưng con không biết rằng mình đang cùng khổ, đáng thương, nghèo ngặt, đui mù và lõa lồ. - Khải Huyền 3:17
23 Đức Chúa Jêsus phán với các môn đồ: “Thật, Ta bảo các con, người giàu vào thiên đàng quả là khó. 24 Ta lại nói với các con, lạc đà chui qua lỗ kim còn dễ hơn người giàu vào vương quốc Đức Chúa Trời. - Ma-thi-ơ 19:23-24
